Elon Musk, SpaceX'in üçüncü çeyrek finansal sonuçlarının değerlendirildiği toplantıda Tesla ile SpaceX'in olası birleşmesi hakkında açıklamalarda bulundu. Musk'ın verdiği bilgilere göre iki şirket, birleşme ihtimalini değerlendirmek amacıyla bağımsız yönetim kurulu üyelerinden oluşan özel komiteler kurdu. Bu komiteler, hissedarların talebi üzerine oluşturuldu.

Tesla ve SpaceX birleşmesi için görüşmeler başladı

Her iki şirketin de CEO'su olan Musk, çıkar çatışması nedeniyle komitelerde yer almadığını ve görüşmelere katılmadığını belirtti. Musk, iki ayrı grubun kendisinin dahil olmadığı görüşmeler yürüttüğünü ifade ederek sürecin kendisi açısından alışılmadık bir durum olduğunu söyledi.

Henüz birleşmenin şartları konusunda herhangi bir anlaşmaya varılmış değil. Musk, görüşmelerin bir anlaşmayla sonuçlanacağının da garanti olmadığını vurguladı. Olası bir birleşmenin gerçekleşmesi için her iki şirketin hissedarlarının desteği gerekiyor.

Özellikle Tesla tarafında önemli bir onay şartı bulunuyor. Musk'ın açıklamasına göre birleşme için Tesla'daki tüm hisselerin en az yüzde 50'sinin onayı gerekiyor. Bu hesaplamada yalnızca oylamaya katılan hisseler değil, şirketin tüm hisseleri dikkate alınacak. Dolayısıyla birleşmenin önünde aşılması gereken önemli bir eşik bulunuyor.

Musk birleşmeyi neden istiyor?

Musk, Tesla ile SpaceX'in birleşmesini iyi bir fikir olarak değerlendirdiğini belirtti. İki şirketin bir araya gelmesinin özellikle yapay zeka, çip tasarımı, robotik ve uzay teknolojileri alanlarında önemli avantajlar sağlayabileceğini düşünüyor.

Musk'ın değerlendirmesine göre şirketlerin iş birliği yapabileceği alanlar arasında yapay zeka yazılımlarının geliştirilmesi, çip tasarımı, TeraFab projesi, robotik sistemler, Starlink uydu ağı ve uzaya yük taşıma faaliyetleri bulunuyor. Bu alanlarda ortak hareket edilmesinin iki şirketin teknolojik kapasitesini artırabileceğini savunan Musk, nihai kararın ise her iki şirketin özel komiteleri tarafından hazırlanacak teklifin hissedarlara sunulmasının ardından verileceğini belirtti.

Birleşme 3,6 trilyon dolarlık şirket yaratabilir

Tesla ile SpaceX'in birleşmesi, gerçekleşmesi halinde dünyanın en büyük şirketlerinden birini ortaya çıkarabilir. İki şirketin bir araya gelmesiyle 3,6 trilyon doların üzerinde bir piyasa değerine sahip dev bir yapı oluşabileceği değerlendiriliyor.

Dünyanın en değerli 7. şirketi olan SpaceX’in piyasa değeri 1.947 trilyon dolar seviyesinde. Tesla ise 1.475 trilyon dolar ile 11. sırada.

Ancak böyle bir birleşmenin finansal ve operasyonel açıdan önemli sonuçları da olacak. Tesla'nın SpaceX'i satın alması durumunda işlemin finansmanında yeni Tesla hisselerinin çıkarılması gerekebilir. Bu da mevcut Tesla hissedarlarının birleşik şirket içindeki paylarının azalmasına yol açabilir.

Ayrıca Bkz.Elon Musk, ABD’deki her çocuğa SpaceX hissesi verecek

SpaceX'in uzay faaliyetleri de önemli bir maliyet kalemi oluşturuyor. Şirketin fırlatma hedefleri için her yıl on milyarlarca dolar harcaması gerekiyor. Bu maliyetlerin Tesla bünyesine taşınması, elektrikli otomobil fabrikaları ve batarya üretim tesisleri gibi yatırımlara ayrılabilecek kaynakları azaltabilir.

Wall Street analistleri ve hukuk uzmanları arasında öne çıkan beklenti ise birleşmenin ters yönde gerçekleşmesi, yani SpaceX'in Tesla'yı satın alması veya hisse takası yoluyla bünyesine katması. SpaceX'in halka arzından bu yana Tesla'dan daha yüksek bir değerlemeye sahip olması, bu senaryoyu öne çıkaran unsurlardan biri.

Böyle bir işlemde SpaceX hissedarları, birleşik şirketin çoğunluk kontrolünü elinde tutabilir. Ancak bu durumda da Tesla yatırımcılarının bir bölümünün bu anlaşmaya karşı çıkabileceği belirtiliyor.

Musk’ın vizyonu tek çatı altında

Olası birleşmenin gerçekleşmesi halinde Musk’ın teknoloji vizyonunun tek çatı altında toplandığını görebiliriz. Elektrikli otomobiller, otonom robot taksiler, insansı robotlar, süper zeka geliştirme çalışmaları ve Mars'ta insan yerleşimleri kurma hedefi bu vizyonun temel parçalarını oluşturuyor.

Öte yandan birleşmenin duyurulacağı tarihe ilişkin de bir beklenti bulunuyor. Barclays, bu ayın başında yayımladığı müşteri notunda, Tesla ile SpaceX arasındaki olası birleşmenin Tesla'nın 3 Aralık 2026'da yapılması planlanan yıllık hissedar toplantısından önce açıklanabileceğini öne sürdü.