Arama butonu
Bu konudaki kullanıcılar: 1 misafir
1614
Cevap
111158
Tıklama
13
Öne Çıkarma
Cevap: Özel Fiber Çektirme [ANA KONU] (71. sayfa)
S
geçen yıl (4530 mesaj)
Yarbay

Şu
< Resime gitmek için tıklayın >
< Resime gitmek için tıklayın >

Şu kabin fiber kabini midir



< Bu ileti mobil sürüm kullanılarak atıldı >
Bu mesaja 2 cevap geldi.
P
geçen yıl (10327 mesaj)
Yarbay

vdsl2 kabini yani eski fttb sistemi, 100 mbps ye kadar alabilirsin.



K
geçen yıl (12376 mesaj)
Yarbay

Kendiniz çektireceksiniz eve ama aynı zamanda boş port olup olmadığına baktırmanız lazım. Boş port varsa, o portu size atayıp, evden kutuya kadar kablo çektirirseniz 1000mpbs alırsınız. Bu haliyle 100mbps'den fazla vermezler.




Bu mesajda bahsedilenler: @superegoid
P
geçen yıl (549 mesaj)
Yüzbaşı

Bizim nezdimiz de Fiber değil ama Telekom'a göre fiber diye geçiyor arkadaş. Kutuya kadar fiber kablo gelip kutudan bakır ya da ETH kablosu ile dairelere dağtılır. 100mb sınırı vardır.

Bunu dönüşüm talebi için telekom müdürlüğüne gidip dönüşüm dilekçesi vermeniz gerekli ya da kaderinizi bekleyeceksiniz




Bu mesajda bahsedilenler: @superegoid
A
geçen yıl (582 mesaj)
Yüzbaşı

VDSL ve FTTB aynı şey değil. VDSL FTTC oluyor.

Esasında doğru düzgün yapılsa FTTB o kadar kötü bir sistem değil. En büyük problemi bizim ülkede FTTB altyapısı olan her yerin 100 Mbps switch'lere sahip olması. Çok nadir yerlerde 1 Gbps portlu switchler var. Bazı yerlerde ise çok müşteri talebi olursa ama FTTH dönüşümü mümkün değil ise gelip 1 Gbps portlu switch ile değiştiriyorlar. Ama en fazla 500 Mbps hız veriyorlar bu sistemlerde. Yani 100 Mbps ile sınırlı demek teknik olarak doğru değil ama FTTB olan yerler için genelleme yaparsak maalesef doğru bir yorum.

Esasında 10G, 25G hatta 40G switchler olsa müşterilere 10G hız bile verilebilir CAT6 kablo ile FTTB altyapıda. Ama bu çok maliyetli. Sadece switch olarak değil, FTTB aktif güç gerektiren bir sistem, PDU, patch panel, UPS falan derken maliyet çok kötü artıyor. Ki zaten 25G veya 40G switch'lere hiçbir firma para vermez.

Fiber optik altyapı (FTTH) pasif bir sistem ve çok daha ucuz. Maliyetin çoğu (hem zaman hem para olarak) belediye'den izin alma ve kazıya gidiyor. İnternetin altyapısının çok bir maliyeti yok yani. Çünkü ışık ile iletiliyor ve pasif. Ayrıca daireye kadar fiber getirmiş oluyor, gecikme süresi falan için daha iyi bir sistem.

Benim şahsi fikrim ise FTTB olan yerlerin acilen FTTH ile değiştirilmesi gerektiği. Eğer zaten binaya gelen veya mahalledeki santraldeki altyapının fiber optik çekirdeği fazla ise bunu bu kadar süre yapmamaları çok gereksiz ve boşuna zaman kaybı. FTTB sistemi söküp, pasif olarak sonlandırıp, daireye kadar kablo çekecekler. Bu kadar basit. Ama bizim millet masa başında oturup para kazanmayı seviyor. İş yapmak bize ters.





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi Alphonsus -- 9 Ağustos 2025; 12:48:13 >
Bu mesaja 1 cevap geldi.
D
geçen yıl (1441 mesaj)
Yüzbaşı

bugün tekrar konuştuk, bu ay içinde tamamlanıp kullanıma hazır edileceğini söylediler. ben artık inanmıyorum yine oyalıyorlar gibi geliyor ama hadi hayırlısı. şuraya o çekilen kabloların speedtestin fotoğrafını atmayı o kadar çok istiyorum ki... 19 günümüz var bakalım gelip çekecekler mi



M
geçen yıl (1094 mesaj)
Binbaşı

Hayır hocam, VDSL = FTTC olmuyor. FTTB'de de VDSL kullananlar var. Binaya kadar fiber kablo gelmiş, binanın içine DSLAM kabini konmuş.

Sabit internette herkes 4 cihazın birisi üstünden internete bağlanıyor. Nedir o 4 cihaz:

1- DSLAM (ise ADSL veya VDSL) - Evdeki modem bir DSLAM'a bağlanıyor. DSLAM mahalledeyse FTTN (FTTN'de sadece ADSL), sokaktaysa FTTC, bina girişindeyse FTTB altyapısı (FTTH olmaz, daireye DSLAM kabini kurmak abes ötesi )

2- ONT (ise pasif fiber internet) - Servis sağlayıcının kiralık verdiği, pasif optik ağı sonlandıran bu cihaz, santraldeki OLT'ye bağlanıyor. ONT varlığında FTTH altyapısı.

3- MDU (ise pasif fiber internet) - ONT'nin 24 portlusu. Switch dediğiniz. Maliyetten kısmak için 100 megabit olanlarını tercih ediyorlar. MDU varlığında FTTB altyapısı.

4- KTA (ise aktif fiber internet) - Aktif optik ağlarda ONT'un karşılığı.


Bahaneyle "santral mesafesi"ni de yazayım. Bu kavramın değişmesi lazım. "Santral mesafesi" dedikleri şey, evden DSLAM'a/ONT'a/MDU'ya olan mesafedir, evden santrale olan mesafe değil. Biz mesela 200 metre ötedeki DSLAM kabinine bağlıyız, o kabin de 5-10 km ötedeki santrale fiber kablolarla bağlı. Kabinle santral arasındaki mesafe, fiber kablolar faktörüyle sıfır, yok hükmünde. Aynı şekilde, FTTH altyapılardaki santral mesafesi sıfır.


Fiber çektirme konusunda herkese kolay gelsin. Biz de Açık Kapı'dan başvuruyu yaptık. Sadece bizim müstakil bina değil, çok yakın çevredeki müstakil evler, birkaç işletme ve bir sitenin de havadan kablo çekimiyle kolayca faydalanabileceğini belirttik. Mevcut telefon direği üstündeki eski kutu yerine bir splitter kutusu/OFDK yerleştirilmesini istedik. Fiber kablolar sudan ucuz, parke taşlı yol üstündeki 2 metrelik kazıya da dünyanın parasını istemezler herhalde :)


Bu mesaja 1 cevap geldi.

Bu mesajda bahsedilenler: @Alphonsus
P
geçen yıl (10327 mesaj)
Yarbay

DSLAM FTTB, gpon öncesi yapılan bir altyapıydı, 100 mbps ile sınırlıdır.




Bu mesajda bahsedilenler: @MarcosDH
M
geçen yıl (1094 mesaj)
Binbaşı

Hocam apartmana/siteye bir DSLAM veya gigabit portu olmayan MDU koymaları aynı sonucu verir: 100 megabitlik max hız. Hangisi kolaylarına ve ucuzlarına geliyorsa onu takarlar.

FTTB altyapısında gigabit portlu MDU cihazı olsa FTTH'den farkı olmaz. Genelde megabit portlusu olduğundan, forumlarda "Gerçek fiber internet FTTH'dir, FTTB değildir" deyip duruyorlar.

Fiber ağlarda teoride bir hız sınırı yok. Sınırı ağdaki cihazlar belirliyor. Şimdi özel fiber çektirebilirsek, servis sağlayıcı bize bir ONT cihazı verecek, bu ONT ile santraldeki bir OLT cihazının bir portuna bağlanacağız. Bizdeki OLT'lerin portları da 1 gigabit/s ile sınırlı. Yurtdışında 2.5 gigabitlikler söz konusu.

******

Valilik bize cevap yazmış "ilgili birime gönderilmiştir. Değerlendirme sonucunda tarafınıza tekrardan bilgi verilecektir" demişler... "Tekrardan" diye bir kelime yok yahu


Bu mesaja 1 cevap geldi.
A
geçen yıl (582 mesaj)
Yüzbaşı

quote:

FTTB altyapısında gigabit portlu MDU cihazı olsa FTTH'den farkı olmaz.
Böyle genelleme yapmak doğru olmaz. Basit bir şekilde hız olarak bakıyorsunuz. İsterseniz en kalın CAT8.1 S/SFTP kablo kullanın, komple fiber optik bir altyapı ile karşılaştırmanız doğru değil.

Bu demek değil ki "Gerçek internet FTTH", ama FTTH ile FTTB arasında fark olmadığını düşünmek yanlış bence.

Kaldı ki herkes ONT kullanmak zorunda değil. GPON ONU SFP modülü ile kendi router'ınızın direkt SFP veya SFP+ portundan bağlayabilirsiniz. Ondan sonra normal bir SFP modülü ile fiber optik kablo ile masaüstü bilgisayarınıza bağlanabilirsiniz. Kısaca kendi cihanızından taaaa ISS'e hatta okyanusün altından yurtdışına kadar komple fiber optik bir altyapı üzerinden çıkmanız mümkün.

quote:

Bizdeki OLT'lerin portları da 1 gigabit/s ile sınırlı. Yurtdışında 2.5 gigabitlikler söz konusu.
Bunun doğruluğunu bilmediğim için yorum yapamayacağım. Ama ilginç bir konuya değindiniz hocam. Yavaş yavaş TurkNet ve Turk Telekom tam GPON standartını destekleyen ONT dağıtmaya başladı müşterilerine 2025 yılında. ZTE ZXHN F601. Yani ilginç bir denklem ortaya çıkıyor. 2.5G download ve 1.25G upload destekliyor teoride. Ama bu kez OLT ile sınırlı oluyor sizin dediğiniz doğru ise.

Ama benim tahminim şu. XG-PON ve XGS-PON zaten GPON ONU/ONT kabul ediyor ve geri dönüş destekli. Yani bazı altyapılarda bırakın 2.5G GPON OLT kullanmayı, 1G GPON OLT kullandıklarını hiç sanmıyorum. Hele çok fazla split gereken yerlerde. Siteler gibi.

Bizim sorun bürokrasi. Gidin Turk Telekom'a 50 bin TL verin, XGS-PON'lu altyapı çektirin. Gene 1000 Mbps download, 50 Mbps upload verirler. Zihniyet bu çünkü. "Ne yapacan interneti yavvv gir İnstagrama WhatsAppa yeter hacı neyine yetmiyor"

Sorun altyapı falan değil. Bürokrasi. Ama altyapının yaygın olmaması ciddi bir sıkıntı.


Bu mesaja 1 cevap geldi.

Bu mesajda bahsedilenler: @MarcosDH
M
geçen yıl (1094 mesaj)
Binbaşı

GPON ONU SFP modülünü kim sunuyor? Benim bildiğim her İSS, küçük bir ONT cihazı + Router ya da Nokia G-140W-C gibi bir hibrit cihaz (ONT ve router bileşimi) veriyor. Abone bir de "cihaz kirası" ödüyor.

Eğer bu yıl 2.5 gigabitlik ONT dağıtımı başladıysa, 2.5 gigabitlik OLT'ler de santrallere yerleştirilmeye başlanmış olmalı. Tabii o hızda internet için dünyanın parasını isteyeceklerdir.

*******

Altyapı demişken... Ben şimdi 50 megabit VDSL'ye ayda 400 lira ödüyorum, Romanya gibi bizim cahillerin küçümsediği bir ülkede aynı paraya 2-3 kat hızda fiber alıyorlar.

Romanya'daki ortalama internet hızı 280 megabit, bizde 30 megabit! Bizim ortalamayı mobil internet (4.5G) yükseltiyor, Romanya'dakini sabit internet (DSL/fiber) yükseltiyor. Romanya'da hemen her binaya fiber döşemişler.

Romanya'da mobil interneti abartmıyorlar, "mobil kullanıcıya 30 megabit çok bile" kafasındalar ki çok doğru. Şimdi "5G teknolojisi" diye ballandırıyorlar, ben hayret ediyorum, telefonlara 1000 megabit hız verip de n'apacaklar anlamıyorum. İnsanlar telefondaki ufacık ekrandan 144p-240p-360p gibi düşük çözünürlüklerde videolar izliyor alt tarafı. Whatsapp, instagram falan, akıllı telefonların kullanım amaçları bunlar. İzlenen videoların bit oranı 1 mbps bile değil. Mobil ağda bu kadar bant genişliğine ne gerek var acaba?

Hayır yani mobil ağın hızından bilgisayarlar, televizyonlar, vb cihazlar düzgünce faydalanamıyor bile. 4.5G'yi kablolu veya kablosuz olarak bilgisayara aktarınca 10-20 GB'lık kotaları çok kısa sürede bitiyor mesela.

Yüksek bant genişliğinde önceliğin sabit şebekeye verilmesi lazımdı, mobil şebekeye değil. Romanya gibi olmamız gerekirdi.

Mobile ihtiyaç fazlası 1000 megabitlik bant genişliği verirken "5G şart" diyenler, sabit internet talepleri için "Yav napıcan fiberi, 50 megabit neyine yetmiyo" diyor.


Bu mesaja 1 cevap geldi.

Bu mesajda bahsedilenler: @Alphonsus
A
geçen yıl (582 mesaj)
Yüzbaşı

quote:

GPON ONU SFP modülünü kim sunuyor?
Kendiniz sunuyorsunuz. Ben böyle kullanıyorum GPON ONU SFP modül ile direkt Keenetic router'ın SFP+ portuna taktım.

https://www.youtube.com/watch?v=HybJonFEMf0

Ama size verilen ONT bilgilerini cihaza klonlamak lazım.

Neyse bu zaten konuyla alakasız. Benim demeye çalıştığım şey ONT teknik olarak zorunlu bir şey değil. Olmaması gerek. ISS'ler istese bize GPON SFP modülü de verebilir. Ki zaten Metro Ethernet falan bağlatırsanız böyle bir opsiyonunuz var. Hatta örnek vereyim, Turkcell çok büyük bir fırsatı kaçırıyor. 1000 Mbps simetrik paketlerinde çok güçlü ve SFP+ portlu router veriyorlar. Ama bu cihazla birlikte yanında 1G ONT veriyorlar. Kardeşim kullansana oradaki güzelim SFP portunu, versene müşteriye GPON SFP. Hangi akılla bu cihaza 1G ONT veriyorsun? Ama yok işte, kafaları basmıyor.

Veya tanıdığınız falan varsa merkezden, bayiden veya taşeron ekipten. O kişiye "Benim GPON SFP modülümü kaydedin, ONT vermeyin bana diyorsun" senin GPON SFP'nin seri numarası gibi bilgilerini alıyorlar ve onu kaydediyorlar. Bu kadar basit. Çünkü bunların ISS tarafından remote management arayüzleri standart. Aynı protokol hepsi. Ama maalesef ISS'ler buna hoş bakmıyor. Çünkü ZTE, Nokia, vb bunlarla anlaşmaları var. Onların plastik ONT'lerini ve modemlerini vermek zorundalar. Vermezler ise ISS'ler bu şirketlere ücret ödemek zorunda. Belli bir kotaları var doldurmaları gereken.

O yüzden müşterilerin kendi cihazlarını kullanmalarına çok hoş bakmazlar.

quote:

Romanya gibi bizim cahillerin küçümsediği bir ülkede aynı paraya 2-3 kat hızda fiber alıyorlar.
Yurt dışı, özellikle Avrupa hep böyle. Bize orta doğu zihniyeti dayatıldığı için biz bu durumdayız.

< Resime gitmek için tıklayın >
Bunun 8 Gbps paketi olan başka firma da var.

Ayrıca bizdeki gibi talep, bürokrasi cehennemi, rüşvet, el altı ödeme işleri falan da yok. Gidip Turk Telekom'a dilekçe ver, o dilekçeyi git başkasına ver, sonra git tekrar başkasına ver, sonra sana zaten kendi çekmeleri gereken altyapı için senden 50 bin TL istesinler, sonra bunu ödemek için üstüne 28 tane hat açıcaz desinler.... falan filan böyle saçma sapan işler yok yurt dışında.

quote:

4.5G'yi kablolu veya kablosuz olarak bilgisayara aktarınca 10-20 GB'lık kotaları çok kısa sürede bitiyor mesela.
Bu sadece 4.5G'yi etkileyen bir durum değil maalesef. Zamanında AKK varken normal interneti de etkiliyordu. Şöyle anlatayım. Bilgisayarda bir ağ analizi (wireshark ile), router'da trafik analizi, veya mobilde benzeri bir trafik analizi uygulaması kullanın ve bir kaç sayfa açın. Varsayalım 10 KB data harcadınız. Operatör bunu 1 MB olarak girebiliyor. Çünkü minimum olarak yazdıkları bir miktar data var. Bunun altında data harcadıysanız direkt minimum'dan yazıyor, örnek 1 MB. Pislik olsun, millet daha pahalı paket alsın diye yapıyorlar.

Bize kasıtlı olarak yapılan bir uygulama bu. Üç büyük mobil operatör de bunu yapıyor. AKK kalkmasaydı internette de devam edecekti bu uygulama. Aynı şey 5G gelince de olacak.

Yurt dışına giderken E-SIM data paketi alırız yabancı firmadan, burada kullandığımızdan 10 kat daha fazla kullanırız, ama halen GB hakkımız kalır. Çünkü sözde "gavur" dedikleri insanlar dürüst, ne harcadıysan sistem onu kayıt ediyor. Ama bize böyle şeyler ters. Bize en yakışanı çalmak, saklamak, yasaklamak, yalan söylemek, vb. Dürüst olmak saflık ve zayıflık olarak göründüğü için bu ülkede çok şaşırmaya gerek yok.





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi Alphonsus -- 19 Ağustos 2025; 20:17:14 >


Bu mesajda bahsedilenler: @MarcosDH
M
geçen yıl (1094 mesaj)
Binbaşı

Şu fiber çekilsin de mevcut 300 mbps'lik router'ımı kullanırım, 100 ya da 200 megabitlik fiber olacak sonuçta. Recep Baltaş'ınki gibi 2500 mbps'lik router'lar bize lüks :)

İSS'ye de sadece ONT için kira alma hakkınız yok derim, 50 megabitten 100'e geçirirler, taahhüte devam ederiz.

50 megabitten 100 megabite geçiş için aylık +10 lira istiyor bizim İSS. Altyapının VDSL veya fiber oluşu farketmiyormuş. "Fiber modem kirası" da aylık +65 lira diyorlar. Yani aylık +75 lira yükseltme derdindeler. Yalnız bunun 65 lirasını alma hakları yok. "Fiber modem" diye bir şey de yok ya neyse. ONT ve Router var.

Bu devirde 50-60 liranın bir değeri yok ama 10-20-50 lira diye diye yasadışı ücretler alınmasına da karşı olmak lazım. Bir sürü haksız para topluyorlar. ONT, tıpkı eskiden konmuş telefon kutusu gibi, altyapı sahibi Türk Telekom'un daireye/eve zimmetlediği bir şey, bundan kira mı alınır?

O kasıtlı olarak kota şişirilmesi de çok doğru. 50 GB AKN'li 8 mbps ADSL günlerim aklıma geldi...



M
geçen yıl (1094 mesaj)
Binbaşı

Al işte, verdikleri cevaba bakın. Klasik, "50 megabit neyinize yetmiyo yav" zihniyeti...

3 günde kapatıverdiler başvuruyu. Anca çay içip boş muhabbet yapsınlar o müdürlüklerinde...

quote:

...Türk Telekom İl Müdürlüğü tarafından yapılan inceleme sonucu bahsi geçen adreste bakır alt yapı mevcut olup, 50 Mbit VDSL hat desteği sağlandığı, adreste şebeke ve kapasite olarak herhangi bir sorun bulunmadığı bildirilmiştir. Fiber altyapı projeleri öncelikli olarak altyapısı olamayan veya şebeke problemi bulunan binalara yapılmakta olduğu bilgisi verilmiştir.


Bu mesaja 1 cevap geldi.
E
geçen yıl (1882 mesaj)
Binbaşı

Yıllardır fiber için uğraşan biri olarak; adamların umrunda değil.

Müdürlüğe gidip fiber istiyorum dediğimde numaramı söylüyorum, sisteme bakıyor ve " e ne güzel 24saattir internetin hiç kopmamış diyor " :)
Biraz sıkıştırınca, sen dua et 50mbit alıyorsun 16mbit alanlar var a geçiyor konuşma
sonrasında ise abi bu sene gelebilire evriliyor ve kapanış

Sonuç her sene koca bir sıfır




Bu mesajda bahsedilenler: @MarcosDH
M
geçen yıl (1094 mesaj)
Binbaşı

Neyi doğru yapıyor ki bunlar? Zamanında hipernet, süpernet, fibernet diye diye milletin kafasını karıştırmışlar. Eskiden sokak kenarındaki kabininde çalışan DSLAM'ı getirip binanın içine koymuşlar, MDU modunda çalıştırmışlar, "aha da fiber, 100 megabitle yetiniceniz" demişler. Eski cihazı binaya taşımaya "altyapı yenilemesi" demişler...

quote:

adreste şebeke ve kapasite olarak herhangi bir sorun bulunmadığı

"Kapasite sorunu" burada bal gibi var. DSLAM kabinine yakın olan birkaç ev 90-100 megabit alabiliyor, biz 50 megabiti zor alıyoruz. Komşu ev 35 megabiti zor alıyor, onları daha da uzak kabine bağlamışlar. Rastgele iş yapmışlar, neresi boşsa takıp geçmişler. Kabinler rastgele yerleştirilmiş.

quote:

Fiber altyapı projeleri öncelikli olarak altyapısı olamayan

Bu cümleyi gören de bizim altyapısız, yazlık köyümüze fiber çekilecek sanacak



M
geçen yıl (1094 mesaj)
Binbaşı

İki sokak ötemizde kazılar yaptıklarını, 8-10 kadar binaya fiber kablo borusu çıkardıklarını gördüm. Buralarda ilk defa gördüğüm bir şey. Telekom kapaklarından dar-uzun hatlarla binalara götürmüşler. Parke taşlı sokaklarda kolay oluyor zaten.

Aynı şu videodaki gibi: https://www.youtube.com/shorts/BFbIWzavBdA

O sokakta 150 metre kadar kazdılar, bizde sadece 4-5 metre kazacaklar, sonrası havadan çekim.

Geçenlerde ikinci başvuruyu yaptım, bekliyoruz. Ücreti karşılığında dedik, bir proje çizilsin dedik. Bu sefer 3 gün sonra "50 megabit bakır var yav" deyip kapatmadılar ya bu da iyi bir gelişme sayılır



A
geçen yıl (8920 mesaj)
Yarbay

Arkadaşlar Muğla bölgesinde özellikle Bodrum da ücretli olarak fiber çektiren var mı ? 5 m kapı önümde yer altından fiber alt yapı gidiyor bölgede fiber yok . Duvarımda çok büyük bir otel var onlarda fiber mevcut . Sokağın sonunda ünlü bir site var onlara da kutu fiber oradan bakır dağıtım var .

Gelelim benim problemime sürekli bağlantı sorunları kötü komşular ve bilgisiz çöp kamyonları yüzünden her yıl neredeyse aynı dönemde telefon kablolarını koparıyorlar . 100 mb olan paketim 3 aydır düşe düşe 30 mb düştü ve rezalet bir Ping var . Para mantık çerçevesinde sorun değil desek ev kendi evim apartman şeklimde değil yapışık nizam evler max 4 hane geçer yani tek başımayım . 5 m ilerideki kaldırımda fiber geçiyor hemen karşısında da direk mevcut direkten de zaten bana internet geliyor . Gerekirse adam da buluruz o sorun değil takribi nasıl bir ödeme çıkar sizce yada olur mu ?



< Bu ileti mobil sürüm kullanılarak atıldı >
Bu mesaja 1 cevap geldi.
M
geçen yıl (18408 mesaj)
Yarbay

15 bin civarına hallederler 5 metre önünden geçiyorsa. Hiç durmayın başvurun bence.



< Bu ileti mobil sürüm kullanılarak atıldı >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

Bu mesajda bahsedilenler: @Alkımm
A
geçen yıl (8920 mesaj)
Yarbay

15 bin bu mesele için problem değil yarın gidip konuşayım vereyim dilekçeyi tanıdık birini de sokarım devreye ama ben 15 k ya yapacaklarını çok zannetmiyorum .



< Bu ileti mobil sürüm kullanılarak atıldı >