Teknoloji dünyasında Avrupa Birliği, kapsamlı düzenlemeleriyle öne çıkarken bu yaklaşım inovasyonun önünde engel oluşturduğu gerekçesiyle eleştiriliyor. Yapay Zeka Yasası (AI Act), büyük teknoloji şirketlerinin faaliyetlerini sınırlandıran Dijital Piyasalar Yasası (DMA) ve kişisel verilerin kullanımını düzenleyen GDPR, Brüksel’in teknoloji sektörüne yönelik kurallarının başlıca örnekleri arasında yer alıyor. Avrupa Parlamentosu için hazırlanan bir araştırmada da bu mevzuatların birlikte uygulanmasının şirketler açısından karmaşık yükümlülükler doğurabileceğine dikkat çekilmişti.

Benzer şekilde Nvidia CEO’su Jensen Huang, Avrupa ülkelerinin yapay zeka alanında daha hızlı hareket etmesi ve regülasyonlara daha az odaklanması gerektiğini savunuyor. Huang, kıtada milyarlarca dolarlık yatırımlarla kendi yapay zeka altyapısını kurmak isteyen ülkelere ulaşırken Nvidia’nın küresel pazardaki konumunu da güçlendirmeyi hedefliyor.

“Bence olayları fazla düşünüyorsunuz”

Nvidia CEO’su Jensen Huang, son bir haftada Fransa, İsveç, İngiltere ve Almanya’yı ziyaret ederek Avrupa’nın yapay zeka alanındaki geleceğine ilişkin mesajlar verdi. Berlin’de düzenlenen Nvidia GTC etkinliği öncesinde gerçekleştirdiği temaslarda Huang, Avrupa’nın teknolojik rekabette geride kalmaması için daha cesur kararlar alması ve yapay zeka sektörünün gelişimini hızlandırması gerektiğini vurguladı.

https://x.com/clashreport/status/2112252739677979041

Huang, pazartesi akşamı Berlin’de Almanya Başbakanı Friedrich Merz ile gerçekleştirdiği halka açık söyleşide, yapay zeka düzenlemeleri konusundaki görüşlerini doğrudan dile getirdi. Güvenliğin öncelikli olması gerektiğini belirten Nvidia CEO’su, yalnızca düzenlemelerle teknolojik liderliğe ulaşılamayacağını söyledi.

Huang, Merz’e hitaben, “Eğer sektör gelişmezse düzenlenecek bir şey de olmaz” dedi. Almanya’nın kendi yapay zeka sektörünü geliştirmesi gerektiğini savunan Huang, bunun güvenlik ve sorumluluk ilkeleri çerçevesinde yapılabileceğini ifade etti.

Nvidia CEO’suna göre düzenleyiciler, yapay zekanın temel teknolojisini bütünüyle kontrol etmeye çalışmak yerine bu teknolojiyle geliştirilen uygulamalara odaklanmalı.

Merz ise Avrupa’nın inovasyon ile düzenleme arasında doğru dengeyi bulmaya çalıştığını belirtti. Alman Başbakan, tamamen düzenlemesiz bir yaklaşımın doğru olmadığı gibi aşırı katı kuralların da çözüm sunmadığını dile getirdi.

Huang, bu değerlendirmeye karşılık “Almanya’ya bir şans verin. Bu sektöre bir şans verin” dedi.

Ayrıca Bkz.Yapay zeka sektörünün borcu 3 trilyon doları aştı: Bir şirket herkesi korkutuyor

Görüşmede yapay zeka, Almanya’nın son yıllarda yaşadığı ekonomik sorunların aşılması için önemli bir fırsat olarak da ele alındı. Ülke ekonomisi 2023 ve 2024 yıllarında resesyona girerken Huang, Almanya’nın güçlü üretim altyapısının ve mühendislik birikiminin yeni bir büyüme döneminin temelini oluşturabileceğini savundu.

Huang, “Yapay zekanın bir sonraki dalgası fiziksel olacak” diyerek robotik sistemlere, üretim hatlarına, otomobillere ve ağır sanayiye işaret etti. Nvidia CEO’su, “Elektronlar atomların yerini asla alamayacak” sözleriyle dijital teknolojilerin fiziksel dünyadaki üretim süreçleriyle birleşmesinin önemini vurguladı.

İngiltere’ye de benzer eleştiri

https://x.com/rowlsmanthorpe/status/2110645834471866839

Huang’ın Avrupa’ya yönelik eleştirileri Almanya ile sınırlı kalmadı. İngiltere ziyareti sırasında gazetecilere konuşan Nvidia CEO’su ülkedeki karar alma yaklaşımını da eleştirdi. İngiltere’nin güçlü insan kaynağına, kültürüne ve genç nüfusuna rağmen fırsatları değerlendirme konusunda gereğinden fazla tereddüt ettiğini savundu.

Huang, “Zeki insanlara sahipsiniz, harika bir kültürünüz var, gençleriniz var ve enerji çok yüksek. Ancak nedense kazanmak için bir milyon neden olsa bile bunu yapmamak için o tek nedeni buluyorsunuz” dedi.

Ardından “Bence olayları fazla düşünüyorsunuz” ifadelerini kullandı.

AB düzenledi, Çin ve ABD ilerledi

Huang’ın açıklamaları, Avrupa’nın yapay zeka politikasında uzun süredir tartışılan bir sorunu da yeniden gündeme taşıdı. Avrupa Birliği, yapay zeka sistemlerinin geliştirilmesi ve kullanılması için kapsamlı kurallar getiren AB Yapay Zeka Yasası gibi düzenlemelerle erken adımlar attı. Buna karşın ABD ve Çin, gelişmiş yapay zeka modelleri ile bu modelleri eğitmek için gereken altyapının oluşturulmasında öne çıktı.

Stanford verilerine göre 2025 yılında yapılan özel sektör yapay zeka yatırımları ABD’de yaklaşık 286 milyar dolar, Avrupa’da 21 milyar dolar ve Çin’de 12 milyar dolar oldu. Yani Avrupa, ABD'nin yaklaşık yüzde 7,3'ü seviyesinde yatırım çekiyor.

Öte yandan yukarıdaki grafikte Çin’in AB’nin arkasında kaldığı sanılabilir ancak durum öyle değil. Çin, çoğu endüstrisini özel sektör yatırımlarından ziyade kamu yatırımlarıyla destekliyor. Dolayısıyla Çin’in verilerine 184 milyar dolarlık kamu yatırımını eklemek gerekiyor. Bu durum en değerli AI girişimlerine bakıldığında da görülüyor. AB’nin en değerli AI şirketi Mistral, 24 milyar dolar değere sahip. Çinli DeepSeek ise 74 milyar dolar değerlemeye sahip. Moonshot AI, Z.ai ve MiniMax de yine önde.

Nvidia'nın gelişmiş yapay zeka çipleri pazarındaki baskın konumu göz önüne alındığında Huang’ın açıklamalarının ticari bir boyutu da bulunuyor. Ülkelerin veri merkezlerine daha fazla yatırım yapması ve yapay zeka sistemlerini daha hızlı devreye alması bir yandan şirketin de işine geliyor. Ancak yönelttiği eleştirilerde de haksız görünmüyor. Avrupa, açık şekilde yapay zeka konusunda ABD ve Çin’in gerisinde bulunuyor.

Öte yandan Huang’ın Avrupa turu yalnızca düzenlemeler hakkındaki açıklamalarından ibaret değildi. Bu ziyaretler sırasında yapılan açıklamaya göre Nvidia’nın Avrupa’daki yatırımlarının yaklaşık 10 milyar dolar seviyesine ulaştı. Fransa’da dört girişime yatırım yapıldığını açıklayan Huang, elinde viski bardağıyla yaptığı konuşmada kendisini esprili bir şekilde “Avrupa’nın en büyük girişim sermayesi yatırımcısı” olarak tanımladı. İngiltere’de ise beş girişime yönelik yatırımlar açıklandı.