|
Aynen öyle güzel yaklaşım Bu arada oyunlardaki ram sıcaklığından bahsetmişsiniz bende şöyle enteresan bir durum var Oyunlar ramleri bence sentetik ram testi gibi tam kullanmadığı ve banklara fazla erişmediği için (bir kaç oyun belki ram konusunda hassastır affetmiyordur) hata verme olasılığı düşüyor Şöyle; Testmem5 de 41 dereceye kadar çıkıp stabil kalan errorsuz testi bitiren ramlerim oyun esnasında 42-43 derecelerde seyrediyor. Normalde 42-43 olsa kesin error verirdi testmem5. Fakat oyundaki 42-43 derece bana bsod veya takılma veya reset gibi sorunlar açmadı Burda şu soruyu sorduğumda cevabını alamadım genel olarak; Testte serin tutabildiğiniz ram ve hatasız bitiren ram, oyunlarda daha fazla ısınabilir ama testi o serinlikte tuttuğunuz ve hatasız bitirdiğiniz için oyundaki ısınmanın bir önemi yoktur gibi bir sonuç mu çıkıyor acaba? Kasanın içini hamama çevirip ram test etmek mantıklıdır fakat bu rami sıkılaştırmamızı baya engellemez mi? Ben bir keresinde aida64 ün hepsi + furmark testi yapmıştım güç kaynağını ölçmek için. Elimde fotoğraflar var. O esnada ramler 45-46 derecelere çıkmış bile oyun dünyasında donanım sektöründe en sövdüğüm şeyde ssdnin bile sıvı soğutmalısını yaptılar, güç kaynağının bile sıvı soğutmalısını yaptılar, gpu ve cpu sıvı soğutma zaten çok uzun yıllardır vardı. Fakat biri çıkıp neden sıvı soğutmalı ram yapmaz hala anlamış değilim. Bakın güç kaynağının bile sıvı soğutmalısını yaptılar seneler önce… ama ram? Üvey evlat |
|
Tespitleriniz çok yerinde özellikle oyunların RAM'i sentetik testler kadar zorlamadığı konusuna katılıyorum. Fakat burada şöyle bir durum var; oyunlarda veri akışı rastgele olduğu için TM5 testinde 41 derecede hata veren bellek oyunda 43 derecede hata vermemiş gibi görünebilir. Buradaki sıkıntı şu, bellek o sıcaklıkta aslında hata yapıyor olabilir ama o an oyunun önemsiz bir kaplamasına denk geliyordur ve oyun çökmez. Ancak o hata Windows sistem dosyasına veya kayıt dosyana denk gelirse mavi ekranı veya bozuk kayıt hatasını yersin, yani oyun çökmediyse sorun yok demek biraz şansa kalıyor. Diğer sorduğun serin test ve sıcak oyun konusuna gelirsek net cevabım şu ki testi serin bitirmenin sıcak oyuna hiçbir faydası yok. RAM çiplerinin fiziksel bir karakteristiği var, sıcaklık arttıkça kondansatörlerin şarj tutma süresi azalır. Eğer sen serin ortamda sınırda bir timing ayarladıysan sıcaklık 50 derece olduğunda o çip fiziksel olarak o veriyi tutamaz hale gelir, yani testi 40 derecede geçmen 50 derecedeki fiziği değiştirmiyor. Kasa hamam gibiyken test etmek sıkılaştırmayı engeller mi dersen kesinlikle evet engeller ama benim amacım da bu zaten. Kışın pencere açıkken rekor kıran ama yazın klimasız odada hata veren bir ayardansa fırın gibi kasada bile tık demeyen ama bir tık daha gevşek ayarı tercih ederim. Belki tREFI değerini biraz kısmak zorunda kalırım ama kafam rahat olur. Sıvı soğutmalı PSU olayını ilk defa duydum gözden kaçırmışım. Gerçi her şeyin bir sıvının içinde olduğu kasalar var ama bize fantezi kaçar, RAM'i üvey evlat gibi bırakmaları tamamen pazarlama stratejisi ve montaj zorluğu. (bloklar var ama takması ölüm riskli). Üreticiler RGB ışık satmak varken Performans/Soğutma satmak işine girmiyorlar maalesef. Şu an en pratik çözüm, RAM'ların üzerine üfleyen duruma göre 4-8-12cm'lik sessiz bir fan koymak veya şu an bulunmuyor ama hazır bu iş için satılan fanlı RAM soğutucu takmak. Sıvı soğutma kadar olmasa da 5-8 derece fark ettirir ve o kritik 50°C sınırından (ve dolayısıyla hatalardan) kurtarır diye düşünüyorum. Bu arada B-Dieler çok kıl bu konuda M-die 55°C e kadar gideri var. Özetle ben RAM'i sıkabildiğim kadar sıkıp sonra acaba ısınırsa çöker mi korkusuyla yaşamaktansa, ısıtıp test edip limitini en kötü senaryoda belirleyip kullanmayı tercih ettim ve bol voltajlı beta biostan stabile dönüş yapınca şu ana kadar çok iyi sonuçlar aldım. |
|
Ramlere hali hazırda 120mm üfleyen püfür püfür fanım var, Kasanın orjinal fanlarınıda değiştirip upgrade ettim. Artık 3 tane 120mm yerine 2 tane 140mm var önlerde. Egzoz fanıda daha iyi sıcaklık atsın diye onuda değiştirdim Ramlere direkt üfleyen fan koymadan önce kasa fanı güncellemesi bana 2-2.5 derece daha iyi serinlik sağladı ramlerde. Bunu direkt fark ettim. Daha sonra kasadan boşa çıkan fanı değerlendirip “neden bunuda ramlere üfletmeyim ki?” Dedim ve kasadaki eski çıkan fanıda ramlere verdim. Böylelikle totalde 5-6 derece daha serin ramler elde ettim. Buraya kadar herşey iyi Benim şuan ramleri ısıtan malesef tRFC de değil sıkı zamanlamalarda değil. Tamamen RTT Park yüzünden 🥵. 1 (yani 240ohm) klasiktir fakat uzun vadede pcbye (rame) zarar verme ihtimalinden dolayı voltajda yüksek kullandığım için rtt park 1 kullanmak istemiyorum. Öyle olunca banko 3-4 derece daha serin çalışıyor ram orası kesin. Fakat 80ohm yani 3 e çekince malum daha çok ısınıyor Dediğiniz her şeye katılıyorum. Rgb ve şov pompalamak daha işlerine geliyor. Ramlerde rgb kullanımı bile sıcaklıklara ve bir miktarda olsa gecikmelere dezavantajı varmış. Zamanında bilemedik tabi bu işlere girişirken. Bir sonraki sistemimde rgbli bellek alacağımı düşünmüyorum |
|
Soğutma konusunda yapabilecek en iyi şeyi yapmışsınız zaten, 140mm fanlar ve direkt üfleyen 120mm fan kombosuyla 5-6 derece düşüş süper bir değer. RTT Park konusundaki tespitiniz ise tam nokta atışı olmuş, genelde insanlar sadece voltaj ve tREFI ısıtır sanır ama ODT empedans değerleri termal yükü direk değiştiriyor. RTT Park konusunda yaptığınız tercih de B-Die karakteristiğine teknik olarak çok uygun. 240 ohm dirençte sinyal çok gevşek kalıyor ve yüksek voltajda overshoot yapıp çipe zarar verme veya veriyi bozma riski oluşturabiliyor. Isınma pahasına 80 ohm kullanman sinyal bütünlüğü açısından çok daha sağlıklı, zaten o fan olmasa B-Die o sıcaklıklarda çoktan hata verirdi, siz işi zaten çözmüşsünüz. |
|
Ağzınızdan bal damlıyor hocam; RTT Park konusunda yaptığınız tercih de B-Die karakteristiğine teknik olarak çok uygun. 240 ohm dirençte sinyal çok gevşek kalıyor ve yüksek voltajda overshoot yapıp çipe zarar verme veya veriyi bozma riski oluşturabiliyor. Overshoot ve sinyalin çok gevşek kaldığı konusunda bilginiz harika. Kimse bunları kolay kolay bilmez. Standart xmpler genel yaygın kullanımda elbette rtt park 1 profiliyle gelir ramler fakat overclock söz konusu olunca bizlere daha hassas daha hızlı ve optimum korumayı sağlamak önemli Sizin kadar olamasada bugün chatgpt ve google geminide doğrulayabilir bunu. Rttpark 1 sorun değil derler ama uzun kullanımda, uzun süreli yük performansında overshoot konusuna mutlaka değinirler Bizde dirençleri minimal tutmaya çalışıp voltajıda fazla bağırtmadan sinyal çarpmadan ulaşsın diye uğraşıyoruz Ben şu kombindeyken ramleri serin tutabilenleri anlayamıyorum Rtt nom disabled Rtt wr off Rtt park 5 Zebellah gibidir kesin Ben rtt nom disabledda verim alamadım (çünkü rami biraz fazla sıktım) Sabah 7 ye kadar uğraştım (test yapmadım sıcaklıkları düşürebilecek kombinler denedim) Bu sefer 7/3/3 deneyeceğim (imcyi biraz rahatlatmak adına) şu anki ayar 6/3/3 TWR tRTP de 16/8 14/7 12/6 kombinasyonlarınıda denedim sıcaklığı 16/8 rahatlatmadı mesela. 12/6 nında performansı uçurduğunu görmedim. Senkronize gitsinler diye 14/7 de kaldım Procodtyi düşürmüşken yükseltmekte istemiyorum malum düşük procodt anakart ve pcb kalitesini doğruluyor Bu arada clkdrvtstr yi 40 a çıkarmakta çok sıcaklığı engellemedi. Zaten disabled 1t ye gidiliyorsa önermişler. Bi keresinde yanlışıkla disabled 1t olarak boot etmişim windowsa fark etmedim. Zentimingsi bi açtım oha oldum ![]() hadi bunu test edeyim dedim aida64 de benchmarkı çalıştırdım memory read please wait… de kaldı sonra hooopp mavi ekran “memory_management” Ben disabled 2T kullanıyorum memnunum. 0.5 latency direkt eritti Enabled 1T ile latency malesef çok düşmüyor ve tPHYRDL eşleşmiyor Nasıl bi ramim var anakartım var arkadaş ben anlamıyorum işlemciye daha yakın olan A2 dimm 28 ile ölçeklenirken B2 dimm 26 ile ölçekleniyor. Normalde tam tersi olması lazım. İşlemciye uzak olan ram “ben daha hızlıyım zıpırım” diyor resmen Gdm disabled 2t yapınca a2 dimm sağolsun 26 ya düştü ve eşleşti. Memory read kaybettik biraz ama olsun x3d kullandığımız için bellek bant genişliğiyle çok samimi değil zaten 55.550 civarı alıyordum şimdi 55.300-55.350 civarındayım |
|
Genel olarak yazılanlara katılıyorum, çoğu şey tamamen deneyime dayalı ve havada değil. Benim de uzun süredir gözlemlediğim şey şu: oyunlar RAM’i sentetik testler kadar zorlamıyor, evet. Ama bu durum “oyunda sorun yoksa RAM stabildir” anlamına da gelmiyor. Oyunlarda hata daha seyrek çıkıyor ama çıktığı an da genelde oyun değil tüm sistem gidiyor, mavi ekran ya da bozuk kayıt olarak dönüyor. RAM sıcaklığı konusunda da bence olay biraz hafife alınıyor. Testi serin ortamda geçen bir bellek, oyunda ekran kartının ısısıyla birlikte 10–15 derece daha yukarı çıkıyorsa bu fark önemsiz değil. Özellikle B-die, sıkı timing ve nispeten yüksek voltajda bu sıcaklık farkı birebir hissediliyor. O yüzden ben testleri mümkün olduğunca sıcak senaryoya yakın yapmayı daha mantıklı buluyorum. Soğutma tarafında yazılanlara tamamen katılıyorum. RAM’lere direkt üfleyen basit bir fan bile ciddi fark yaratıyor. 4–5 derece kulağa az geliyor ama bazı ayarlarda sistemi stabil tutan şey tam olarak o fark oluyor. RGB’li büyük soğutuculardan ziyade düzgün hava akışı çok daha işe yarıyor. RTT Park, ODT ve overshoot kısmı da bence güzel yakalanmış ama burada tek bir doğru yok. Aynı ayar bir sistemde harika çalışırken başka bir sistemde sorun çıkarabiliyor. Anakartın PCB yapısı, slot dizilimi, IMC derken iş tamamen sisteme kalıyor. O yüzden “şu ayar kötüdür” demektense “bende bu daha sağlıklı oldu” demek daha doğru. GDM açık/kapalı mevzusu, latency farkları falan zaten uğraşan herkesin az çok yaşadığı şeyler. A2–B2 slotlarda beklenmedik sonuçlar çıkması da bana çok yabancı değil, BIOS training bazen gerçekten garip davranabiliyor. Özetle, ortada yanlış bilgi yok ama bazı yerlerde kişisel deneyimler genel geçer gibi okunabilir. Benim bakış açım şu: RAM’i serin serin test edip sonra “oyunda ne olacaksa olsun” demek yerine, ısınıp zorlandığı senaryoda sınırını görmek daha rahat ettiriyor. Günlük kullanımda da bu yaklaşım bana daha az sürpriz yaşattı. |
Estağfirullah ben de kalkmış tereciye tere satmaya çalışıyorum siz zaten işin kitabını yazmışsınız Maşallah. Şu slot olayına gelince benim de belki çok saçma gelecek ama bir totemim var. Kit aldığımda seri numaralarına bakıp sonu küçük rakamla biteni A2 yani ilk dolana büyük olanı B2 soketine takarım. Üretim bandı sırası falan diye kendimi kandırıyorum. İlave olarak şu yapay zeka mevzusu teknik specleri önüme dökme konusunda veya neyi nasıl yapacağım konusunda çok başarılı ama iş bana voltaj zamanlama ver kısmına gelince fena saçmalıyor. Hatta şöyle söyleyeyim benim RAMler MSI anakartta sertifikalı mühendisler akıllı çocuklar oturmuş çalışmış profil çıkarmışlar. Ben de merak ettim ZenTimings ile relax default tighness tightest ne varsa hepsinin tek tek ekran görüntüsünü aldım. Hepsinde Aida testlerini de yapıp tüm çıktıları yapay zekaya verdim. Bunları incele değerler arası korelasyon kur bana nokta atışı ayar ver dedim. Verdiği tavsiye teoride kötü değildi ama pratik olarak o değerlerin o voltajla çalışması imkansızdı, voltaj versem de çalışmazdı denedim mi denedim çalışmadı da zaten. Neyse mevzuyu yine ayar konusuna getirirsek hepimizin bildiği olay X3D işlemcilerin L3 önbelleği sağ olsun RAMi suyunu çıkarana kadar sıkılaştırmak o kadar da hayati değil. Ben 3700X sonrası 5700X3D maceramda o kadar çok ayar denedim ki tamam bu sefer oldu taş gibi stabil dediğim yerde meğerse sistem random USB portlara giden gücü kesiyormuş. FIFA oynarken en kritik anda oyun kolu 5 saniye gidiyordu sahada dut gibi kalıyordum. . İlave olarak bu test ve ayar süreçleri o kadar çok zaman alıyor ki bir süre sonra insana bıkkınlık geliyor inanın evde bilgisayarı açasım gelmiyor. Artık o tükenmişlik noktasına gelmemek için kendimce RAM işini çözüp rafa kaldırdım. Normalde maksimum performans severim ama daha önceki postlarda bahsetmiştim kullanım yeri buna müsade etmeyecek bende bu sefer SOC voltajını 1.20 ve VDD VDDQ VDDIO voltajlarını 1.35 değerine sabitledim. FCLK 2200 zaten beklediğim gibi tak diye oturdu stabilite sorunu yaşatmadı. Silikonun kalitesine güvendiğim için Curve Optimizer negatif 35 değerini de direkt verdim hiç nazlanmadı. Zaten termal verimlilik açısından PPT limitini 120W kilitlediğim için üstüne artı 200 MHz boost dayayınca sistem tam sweet spot noktasını buldu. Her türlü sentetik testi ve bahsettiğim o ağır y-cruncher senaryolarını geçiyor. Artık son hobim CoreCycler ile y-cruncher işbirliği yaparak PBO2 üzerinden çekirdek başına yani per core Curve Optimizer işine girmek. İşlemcinin tam röntgenini çekip bu defteri kalıcı olarak kapatacağım. Artık yaşım da geçti zaten çok odaklanamıyorum. Hani Binali Yıldırım diyordu ya bulut diye bir şey var her şeyi oraya atıyorsun bu işlere çok kafa yorarsan sıyırırsın diye... O moda girmeden çıkmak lazım Aynı donanımda daha iyisini yapacak olan muhakkak vardır, benimde günlük kullanım için elimden gelen bu kadar. < Resime gitmek için tıklayın > < Resime gitmek için tıklayın > |
Hahahaah iltifatlarınız için teşekkürler hocam Maşallah bu arada SR ler DR lere göre daha zıpırlar daha iyi sıkılabilirler SR lerde meğerse overclock konusunda daha yetenekliymiş. Sizinkilerde cıpır cıpır ✨ İlk uğraştığım zamanlar hatırlıyorum SCLler stock xmpde 5-5 geliyordu. 4-4 e rahatça çekmiştim güzeldi herşey. 3-3 tight 2-2 ise extreme bildiğiniz üzere. Bir gün acemilikten dolayı 3-3 deneyim dedim (daha diğer timingleri sıkmamıştım bile)…cold boot… O gün haydaaaa bize kötü b die mı geldi acaba hayıflanmıştım. Meğerse ne procodtyi nede voltajı düzgün ayarlayabilmişim. İşleri biraz daha öğrenince 3-3 de boot etmeyi başardığımda bir mutlu olmuştum anlatamam 1usmusun videolarını izledikçe adam açıkça 3-3 yapan 2-2 de yapar diye gazladıkça bende giriştim 2-2 için. 2-2 yi yazdım F10 a bastım yes butonuna geldim bi sigara yaktım . 1-2 dakika bekledim hadi oğlum yaparsın sen diyip enterladım kafamı eğdim. Monitörede anakartın boot ledinede bakamıyorum. Fanların devri artınca ordan anladım boot ettiğini “aha boot etti” diyip 2-2 çalıştırınca yaşadığım sevinci anlatamam Bi keresinde anlık gaza gelip “dünyaya 1 kere geldik” diyip tWRRD gibi hassas bi ayarı ramin gırtlağına çöker gibi 3 den 2 ye çekip save dedim Böyle bir sistem kilitlenmesi yok ama… 😅 anakart logosu geldi ama sistem donuk windowsun noktaları dönmüyor. Kapatıp tekrar açtım boot ledi Kapatıp tekrar açtım cpu ledi. Sıra sıra yakıyor arıza ledlerini Dedik dönemiyoruz windowsa çek fişi, cmos yap baştan başla Benim gpu büyük olduğu için cmosu resetlemem için gpuyu sökmem gerekiyor. Bi tomar zahmet Bu arada overclock ayarlarımı her zaman biosa kaydederim. Normalde ramde zamanlamaları herşeyi manuel 2-3 değer girip öyle boot ettirmeye özen gösteririm. Bi tomar timingi direnci şak diye verince ram afallayıp cold bootta kalmasın diye tWRRD 2 sökmedi bana kısaca ram hoop napıyosun sen abartma dedi Makbul olan asıl tRDWR yi düşürmek olduğu için onuda 9 dan 8 e çekebildim. 7 denemeye cesaret edemiyorum. 6 da çalışan tRDWRli sisteme ceketimin düğmelerini ilikler saygı duruşuna geçerim. DDR5 de neye denk gelir bilmem ama Bu cmos olayından dolayı kaydettiğim overclock profilini şak diye girip save yapayım dedim. İnanın korktum. Bütün dirençler, voltajlar, ccd iodler, timingler direkt en asılabildiğim noktaya gelecekti. Ramin üzerine ronny colleman squad barını atmış gibi oldum Kesin boot etmeyecek çakılacak sistem dedim. Baktım oda ne? Hepsini lönkk diye bünyesine çekip parmağımla şıklatır gibi şak önüme koydu overclock profilini windowsa getirdi. Çakışma olup olmadığını anlamak için aida yaptım ve değerler birebir aynıydı Ddr5 de durum farklı ama bende “memory fast boot” ayarı vardır. Bunu disabledda kullanıyorum artık Enabled olunca arabaya kontak yapıp ışıkların sönmesini beklemeden çalıştırmakla eşdeğer oluyor. Disableddayken bildiğiniz araba diagnosticisi gibi teşhis ederek başlatıyor. Bunu seviyorum. Arabam normalde sustasız anahtar çalıştırmalı. Start stop düğmesi varmış gibi insanlar ayağını frene basıp direkt çalıştırır. Ben kendi arabamda bile ayağımı frene basmadan sadece anahtarla kontak yapar beklerim. Hatta 2 kere kontak yapıp öyle marşa basarım Ek not: tCWL = tCL - 2 yi yapmaya kesin tövbe ettim. nuh diyor peygamber demiyor boot etmiyor. tCWL = tCL yapıp geçtim :) |
|
Yazdıklarınız buram buram tecrübe kokuyor valla, gözümün önüne geldi bir anda sigara dumanının altında gözler ekranda kulaklar kasada post sesi geldi, ganyan bayisindekiler gibi hadi açılda gel açılda gel. Hele şu hepsini birden girince RAM afallıyor tespitini bence hala bilmeyen vardır. Zamanında az yapmadık o hatayı; Taiphoon Burner raporunu al, DRAM Calculator'a at, oradaki 30 tane değeri tek seferde BIOS'a gir, F10 yap. Sonuç simsiyah ekran Zaten o programlar da hiçbir zaman adamakıllı çalışmadı, o da ayrı hikaye.DDR5 mimarisinde SCL'leri 4'ün altına indirmek neredeyse imkansız, genelde 4-4 veya 8-8 gidiyoruz. tCWL = tCL - 2 formülü de DDR4'te altın kuraldı ama DDR5'te kontrolcü bazen yok kardeş ben tCL ile tCWL'yi eşit istiyorum diye tutturabiliyor. Herhalde ben bu sistemi değiştirene kadar teknolojiyi öyle bir noktaya getirirler ki; anakart BIOS seviyesinde internete bağlanıp bu işlemci ve bu RAM dünyada en stabil hangi ayarda çalışmış diye bakıp otomatik OC yapacak kıvama gelir, hatta gelmeli de. Anakart tasarım mühendislerinin kafası çalışmaya başladığı için artık ihtiyaç olmaz ama olursa da size Türk usulü hayat kurtaran bir tavsiye vereyim reset tuşunun kablosunu, anakarttaki clear CMOS pinlerine takıyorsunuz olay bitiyor. İyi geceler. Edit: < Resime gitmek için tıklayın > Beta BIOS'ta tRFC 480 yapınca PCI-e sapıtıyor, ekran kartını bozuyordu. Şimdi tekrar denedim, olması gereken 160ns (480) değerine sorunsuz oturdu. tRDWR tarafında da GDM enable olduğu için tek sayı yerine çift sayı mantığını uyguladım, 20 verdim. Kısaca, Uçurumun kenarındayım Hızır Ulu dilber kalesinin burcunda. Muhteşem belaya nazır. |
|
Vallaha şimdi ayıp olacak gibi ama şimdiden affola. Y-cruncher çalıştırmaya nasıl cesaret ediyorsunuz hocam? Vallaha ben donanıma haşırt diye zarar verebilecek tek program olduğunu düşünüyorum. Geçenlerde bi deneme yapmıştım sftv4 de zaten işlemciye çöktü. Bide 10 dakikayla sınırlandırdım korktuydum Pass dedikten sonra svtye geçti mi? Aman yarabbi CCD tDie 85.7 diyip kırmızıyı gösterince exiti bastım anında. Sonra oyuna girdim ve 5 dakikada bir kernel event tracing hatası vermiş arka planda arka arkaya daha önce görmediğim hataydı. 5-6 şar dakika arayla verip durmuş fark etmiyorum Aida64 benchmarkında bi gariplik sezince sfc /scannow yapma vakti geldi dedim Yaptımda ne göreyim ? Bozuk sistem dosyalarını tespit ettik ve onardık dedi Vay arkadaş dedim stress programımı yoksa donanımı bozma programımı dedim anlamadım çıkamadım işin içinden Daha Linpack Xtreme bile yapamadık anasını satıyım. Oda kesin cellat gibidir Şöyle sağlam param olsa sırf cacık bi gpulu ama rami anakartı işlemciyi sağlam alıp “stress testlerinin” donanıma ne kadar zarar verebileceğini görmek için kenarda çalıştırsam keşke Gevurda hiç acımıyor elini atsa sistem dizebilecek alım gücünde ya hani… bırakıyolar 8 saat strese. Hey maşallah. Ben 8 saat daha 10.000 20.000 kmye yeni gelmiş arabayla tapagaza yakın gitmeye kıyamam bile ![]() bizde durum farklı işte alıyoruz 3-4 sene hatta daha üstüne kullanmaya mecburuz. Dolar euro böyle olduğu için… Hatta yanılmıyorsam y cruncherı günde 2 saatten fazla çalıştırmayın yoksa donanıma zarar verirsiniz diyen birini bile duydum. Amma velakin reddittemi gördüm başka bi yerde mi gördüm overclock konusunda dergah olmamış birisinin sıradan bir vatandaşın yorumu bile olabilir ama bilmiyorum 😅😅 |
|
Alım gücü konusunda maalesef yerden göğe kadar haklısınız, orası en büyük sıkıntımız. Ancak emin olun, donanım fiyatları konusunda Avrupa ile aramızda öyle uçurum farklar yok, hatta üretimin kaynağı olan Uzak Doğu'da bile fiyatlar üç aşağı beş yukarı aynı. Bizde taksit seçeneklerinden dolayı bazen daha iyi bile olabiliyor. Bir tek ABD tarafı istisna, orada Anakart+CPU+RAM bundle kampanyalarıyla fiyatları çok kırıyorlar, üstüne ilk üretilen bütün partiler onlara gidiyor, arz fazla olunca piyasa sıkışmıyor. Gerçi onların da o refah seviyesine nasıl ulaştıkları malum. Test programları donanımı bozmaz, yanlış veya sınırda kalmış ayarlar bozar. Özellikle sizin kullandığınız Samsung B-Die kitlerden tecrübeniz var, nazlı çiçek gibi açtırmak için adamın canına okutuyor. Sizin yaşadığınız o dosya bozulması olayı da programın suçu değil, muhtemelen o an işlemci veya RAM'in kararsız kalıp veriyi yanlış işlemiştir. Zaten amacımızda bunu yakalamak değil mi ? Daha önce yazdığım y-cruncher testini hem D:600 hem de D:10 olarak tamamladım, üstüne CoreCycler ile per core testleri de bitti. Zaten GPU tarafı da oturmuş durumda. Kendi tecrübeme göre şu saatten sonra kullanımda çok ekstrem bir şey olmadığı sürece (dolabın kapağını kapatmak, yakınında manyetik parazit yapan cihaz çalıştırmak ya da manyağın bir tanesinin elektromanyetik bomba salması gibi ) seneye bu zamanlar temizlik, macun bakımına kadar saat gibi çalışacaktır. |
Uzun zaman sonra forumda hız aşırtma konusunda yazı okumak keyifliydi. Kısmet olurda kargo gelirse anakarta montaja başlayacağım. Zamanında yaptığım sade ayarlar diğer anakartta kaldığı için yeni zamanlamalar gerekiyor. Artık bi el atarsınız |
|
https://www.tomshardware.com/pc-components/cpus/amd-ryzen-7-9850x3d-pbo-overclock-testing Demişler ki...; "Testlerimiz, Ryzen 7 9800X3D'nin basit PBO ayarlarıyla daha pahalı olan Ryzen 7 9850X3D ile eşleşebileceğini gösteriyor.. AMD'nin en yeni CPU'su oyunlarda ekstra saat hızından yararlaNamıyor. Ryzen 7 9800X3D'nizi iki dakikalık bir BIOS değişikliği ile Ryzen 7 9850X3D'ye dönüştebiliyorsunuz..." Zaten hepimizin çok iyi bildiği bir şeyin araştırmasını & incelemesini yapmış Tom's HardWare.. Bence sayfayı mutlaka inceleyin güzel bir inceleme olmuş ve Test sonuçları da mevcut. |
E haydi o zaman gazanız mübarek olsun. . Birde digital reaction hocamız buralarda olsaydı konuşulacak sohbetin keyfin haddi hesabını düşünemiyorum. Tatsız bir olaya malesef forumu bıraktı. Linpackiydi prime95 ydi ycruncherdı hepsini geçipte güle oynaya sistemi kullanmak gibisi yok. Tek sorun: büyük zaman efor gerektiriyor Anlayamadığım bir sebepten ötürü ramleri overclocklamadan önce standart xmpde kullanırken tek çekirdek skorum 1490 civarındaydı şuan 1460 civarı alıyor. 30 puan düşüş ciddidir bence ama fayda/vakit olarak bakıldığında “şuna bak oyun deneyimim rezalet oldu” dedirtmiyor Bide tWTR_L yi 12 ye gevşetip deneyeğim. 8 in aksine 10 un daha iyi oyun performansı verdiği hatta 12 nin bile çok iyi olabileceği konusunda yorumlar duydum Şunu biliyoruz ki teorik olarak sıkı zamanlamalar (küçük rakamlar) daha iyi performans anlamına gelsede reelde böyle olmuyormuş cidden. Bunu yabancılardanda çok gördüm. O zaman boş yere sıkmanında anlamı yok. Kazanım yoksa = çöptür Bu arada DDR5 rehberlerinde gördüm sizin bilginiz varsa öğrenmek isterim. Antadan veya başkalarından görmedim; tRRD_L * 2 = tWTR_L diye bir formül var mı? Araştırdım bulamadım. Eğer öyleyse twtrl yi 12 de bırakıcam. Çünkü 8 in yaptığını 12 de yapıyor gibi görünüyor bende Gdm disabled 2t kullanıyorum çünkü latencyi en iyi bu düşürüyor. Gdm enabled 1t memory readi hayvan gibi arttırıyor fakat latencye ortalama 0.5 ns ekliyor Y-cruncher SVT ne ağır bişeymiş öyle hocam? Allaha şükür testmem5 ve occtye ulaşmakta sıkıntımız yok. Ya işlerimiz karhuya kalsaydı ne olacaktı? neyseki “TM5’i hiçbir ram stres testi yenemez” düşüncesi FAZLASIYLA yaygın globalde 👔👔 |
|
Şöyle söyleyeyim, aldığın skorun yüksek olmasıyla günlük kullanımda oyunlardaki performans her zaman birbiriyle paralel gitmez. Yani sentetik testte 30 puan kaybedersin ama oyunda %1 low FPS’in çok daha stabil olur. Aslında mantık şu, yaptığımız RAM sıkılaştırma işinin nereyi yorduğunu ve bu yorgunluğun bize nasıl geri döndüğünü düşününce mevzu çözülüyor. RAM’leri XMP’den manuel ayarlara çekip sıkılaştırdığında, bellek kontrolcüsü (IMC) işlemci içinde daha fazla güç çeker ve çok az da olsa ekstra ısı üretir. X3D ailesi zaten termal limitlerde gezmeyi seven işlemciler olduğu için, o minnacık ekstra ısı yüzünden tek çekirdek frekansını (boost clock) 25–50 MHz kısabilir. Cinebench puanındaki 30 puanlık düşüşün muhtemelen sebebi budur. Biliyorsun, bir JEDEC gerçeği ve üreticilerin XMP/EXPO gerçeği var; bir de kesinlikle net olan belli başlı formüller var. Bunlara anayasa ve kanun diyelim. Forumlarda gördüklerimize ise yazılı olmayan kurallar diyebiliriz; adabı muaşeret gibi. Onlar buna heuristik diyorlar. Bizdeki karşılığı tecrübe ya da deneyime bağlı bilgi gibi bir şey oluyor sanırım. Aslında sana dedikleri şu, bu formüldeki şekilde başlarsan rahat edersin. İlla o değeri girmek zorunda değilsin; stabiliteyi bozmadığı sürece yavaş yavaş aşağı çekersin. Ama senin de fark ettiğin gibi, eğer işlemci bunu işleyemiyorsa (veri yolu tıkanıyorsa) 8 yapmanın hiçbir performans artısı olmaz, sadece stabiliteyi riske atar. Eğer 8 ile 12 arasında oyunda fark hissetmiyorsan, bence kesinlikle 12’de bırak. tWTR_L’yi gevşek tutmak, en azından RAM üzerindeki elektriksel yükü azaltıp stabiliteni korur. Anayasa (Değişmez Kural): Örneğin tFAW ≥ 4 × tRRD_L. Bunu çiğnersen sistem çalışmaz. Kanun (Yazılı Kural): tRC = tRAS + tRP. Genelde uyulması gerekir; matematiksel bir bütündür. Adabı Muaşeret (Tecrübe/Heuristik): Forumlarda gördüğümüz tWTR_L ≈ 2 × tRRD_L gibi kurallar. Bunlar yazılı olmayan, böyle yaparsan rahat edersin kurallarıdır. Programlar için de tam yukarıda dediğim şey geçerli, yazılı olmayan kurallar var ama mimari ve teknoloji değişiyor. Cinebench R23 yaygın diye herkes puanını rahat karşılaştırmak için o testi yapıyor; fakat Cinebench 2026 şu anki nesil için daha etkili. AIDA, Prime95 (Small/Large) testleri, Karhu RAM Testi ve Linpack Xtreme testleri hâlâ etkili olabilir. Ama benim yazılı olmayan kuralıma göre y-cruncher bu dördünü aratmıyor hatta onların 24 saat çalışarak bulduğu hatayı çok daha kısa sürede buluyor. TM5 istisna ama onda da RAM leri bıçak sırtımı diyeyim mikroskobik mi diyeyim bu şekilde ayarlamadıysan bunuda devreden çıkartıyorum. Öteki türlü bir önceki konuşmamızdaki şey aklına geliyor. Ben bilgisayarımı test mi ediyorum, yoksa ömrünü mü yiyorum? diye düşünüyorsun. Daha yazacaklarım var, iş çok devamı başka zaman |
Benim stabilite anlayışım biraz farklı; bence olay sentetik testte 10 saat hata vermemek değil, yükün aniden değiştiği, voltajın dalgalandığı o anlık senaryolarda ayakta kalabilmek.
Bu yüzden sistemi izole test etmek yerine, y-cruncher programını standart ayarlarıyla değil, .\y-cruncher.exe stress -D:20 -TL:7200 SFTv4 VT3 BKT FFTv4 komutuyla çalıştırıyorum. Buradaki kilit nokta o -D:20 parametresi. Testi her 20 saniyede bir değiştiriyor, yani işlemci tam ısınmışken yükü kesip saniyesinde bambaşka bir yük bindiriyor. Oyunlardaki o anlık takılma veya yükleme ekranı sonrası yediğiniz resetler, voltajın toparlanamadığı bu anlarda (Transient Response) oluyor ve bu komut o açığı affetmiyor.
İlk 1 saat dolup sistem hata vermezse, testi kapatmadan ikinci aşamaya geçiyorum ve arkada y-cruncher dönerken ön planda FurMark (1080p / No AA) açıyorum. Buradaki amacım da GPU'yu %100 yükleyip kasayı fırına çevirmek. Çünkü RAM testini sadece CPU ile yaparsanız bellekler serin çalışır ama oyun oynarken ekran kartı ısısı RAM'leri 50°C üstüne çıkarır ve stabil sandığınız RAM'ler asıl o zaman hata verir.
Eğer sisteminiz hem bu sık yük değişimine hem de ekran kartının yaydığı sıcağa aynı anda dayanabiliyorsa, o makine beton gibidir; günlük kullanımda hata alma şansınız kalmıyor.
< Bu ileti iOS uygulamasından atıldı > Bu mesaja 1 cevap geldi. Cevapları Gizle
Bu mesajda bahsedilenler: @Hakaramak , @MeGaDave06