Teknoloji Haberleri
Bu konudaki kullanıcılar: 1 misafir, 1 mobil kullanıcı
0
Cevap 134
Tıklama 0
Öne Çıkarma
Cevap 134
Tıklama 0
Öne Çıkarma
1. sayfa
-
AM5 Anakart [Rehber]
1. sayfa
DH Mobil uygulaması ile devam edin.
Mobil tarayıcınız ile mümkün olanların yanı sıra, birçok yeni ve faydalı özelliğe erişin.
Gizle ve güncelleme çıkana kadar tekrar gösterme.
DonanımHaber Forum - Mini Sürüm
Hakkımızda | Yukarı
Tam sürüm için tıklayınız
Version: 1.2.896
Donanım Sponsoru:
Hakkımızda | Yukarı
Tam sürüm için tıklayınız
Version: 1.2.896
Donanım Sponsoru:
Kısa kısa AM5 soketi hakkında derleme bilgiler var. Anakart seçimi hakkında çokca soru gelmesi üzerine parçalı halde olan mesajları birleştirdim. AM5 anakart (Ryzen 7000/9000) bilgi almak/paylaşmak için kullanım amacıyla açılmıştır.
https://www.angstronomics.com/p/site-launch-exclusive-all-the-juicy
https://www.techspot.com/guides/2901-amd-ryzen-x870-b850-b840-x670-b650-a620-motherboards
İlk seri modeller (A620/B650/B650E/X670(E)):
The AMD 600-series chipsets for AM5 are known as Promontory 21 (PROM21), and come in 3 configurations:
• Low-end, presumably A620, with a single defeatured PROM21
• Mid-range, known as B650, with a single PROM21
• High-end, known as X670, with dual PROM21 chipsets on the motherboard
Kısaca özetlersek;
A620: Özellikleri kısılmış/kısıtlanmış Prom21,
B650: Standart Prom21 yani GPU + NVMe PCIe 4.0 standartında,
B650E: GPU + NVMe SSD PCIe 5.0 destekli,
X670: GPU PCIe 4.0, NVME PCIe 5.0 ancak genel amaçlı daha çok PCIe 4.0 hattına sahip. Daisy-chained Prom21,
X670E: GPU + NVMe PCIe 5.0 Daisy-chained Prom21. Kısacası en dolusu.
İkinci seri modeller (A620A/B840/B850/X870/B870E);
A620A/B840: AM4 soket B550 serisi anakartlarda kullanılan Prom19 yongasına sahip.
B850: Gen5 desteğinin NVMe SSD’de zorunlu, GPU opsiyonel olmasına rağmen çok nadir modeller dışında GPU+NVMe PCIe 5.0.
X870: B650E + USB4 desteği zorunlu.
X870E: X670E + USB4 desteği zorunlu.
Ek bilgi:
B650, B650E ve X870 modelleri TEK Prom21, X670(E),X870E modelleri daisy-chained Prom21 olmak üzere ÇİFT yongalıdır.
PROMONTORY21: PCIe Gen4 x4 hızında;
PROMONTORY19: PCIe Gen3 x4 hızında.
600 serisinden 800 serisine geçişte artan Gen5 SSD desteği nasıl oldu?
B650E ve X670E 24 adet PCIe 5.0 hattı desteği;
x16 GPU (Gen5 GPU)
x4 Gen5 NVMe (İlk Gen5 SSD, doğal destek) (GPU x16)
x4 Gen5 ise genelde diğer bileşenleri desteklemek için kullanılır.
X870 ve X870E 24 adet PCIe 5.0 hattı desteği(modele göre inceleme gerekebilir;
x16 GPU (Gen5 GPU) (Bifurcation x8/x4/x4 mode)
x4 Gen5 NVMe (İlk Gen5 SSD, doğal destek) (GPU x16)
x4 Gen5 NVMe (İkinci Gen5 SSD, çatallanma) (GPU x8modu – USB4 paylaşımlı/iptal)
Ek olarak 1 model dışında B850 segmentinde USB4 desteği yok. Yani B650 serisinin yerine PCIe 5.0 desteği gelenler B850, üstüne USB4 desteği olanlar X870 oldu demek daha isabetli bir analiz olur.
X670E'nin USB4 standart olduğu hali ise X870E oldu.
X670E segmentinde 2x PCIe 5.0 NVMe olanlar, orta-üst seviye ürün gruplarıyken; X870E segmentinde bütün ürün gruplarında olma eğiliminde. Bazı üreticiler başlangıç harici yapmış. Bunda pazarlamacılar devreye girmiş gibi gözüküyor. 2 adet PCIe 5.0 NVMe desteğine girersek PCIe x16'nın bifurcation meselelerine de girmek gerekir o yüzden es geçiyorum.
Üst segmentte x870e için paylaşımsız USB4 zorunluluğu var. Bu bağlantı haliyle PCIe şeritlerinden kullanıyor. Haliyle üreticiler başka yerlerden mühendislik yapmak zorunda kalıyor. Asus (orta-üst segment üstü modellerde) genelde ekran kartı yuvasına "bifurcation" denelien çatallama yapıyor.
Ekran kartını x8/x4/x4 modunda çalıştırıyor. Geri kalana x4'ler Gen5 destekli NVMe SSD depolama birimlerine gidiyor. İşlemcinin kendisi zaten 1 adet Gen 5 desteğine sahip. Artı olarak 2 tanesi de ekran kartından artan şeritleri kullanıyor ve toplam 3 adet NVMe'yi direkt işlemciye bağlı kullanabilime imkanı ortaya çıkıyor.
Bir başka yorum:AM5 anakartlarda aynı chipset var. Giriş segmentte kırpılmış, orta segmentte tam hız tek, üst segment daisy-chain bağlı çift olarak ve bu prom21 yongası gen4 x4 hızında (işlemciye veri gönderme kısmı). 800 serisi anakartlarda gen5 desteği arttı, işlemciye direkt bağlı m2 yuvası 2-3'e çıktı.
VCore = işlemci çekirdekleri,
SoC = İşlemci kalıbının tamamı. Genelde i/o ve işlemci içindeki ram kontrolcüsünü besler,
MISC ise i/o ile CCD (çekirdek kalıbı) voltajına destek oluyor.
İncelemek isteyen olursa; https://skatterbencher.com/2022/09/26/raphael-overclocking-whats-new
CPU 7600 7600x 9800x3d 9950x
TDP 65w 105w 120w 170w
PPT 88w 142w 162w 230w
TDC 75A 110A 120A 160A
EDC 150A 170A 180A 225A
AM5 platformunun işlemcileri oyun sırasında genelde 1,3v, ağır yük altında 1,05v sabitlenir. Popüler 9800x3d için hesap yapalım.
PPT 162w;
oyun sırasında 162w:1,3v=124A,
iş sırasında: 162w:1,05v=154A gerekir.
Anakartlar genelde 2× fazlı (Teamed/Duet Rail/Twin) MOSFET tasarımı kullanıyor. (Giriş seviyesindeki Doubler ile karıştırmayın!)
Örneğin MSI B650 Tomahawk: 2×7 VCore + 2 + 1 faz yapısına sahip.
CPU’nun oyun yükünde talep ettiği 124A akımı 7 faz arasında paylaştırılır. Yani ≈17,7A/faz.
Ancak her fazda 2 MOSFET paralel (DUET RAIL) olduğu için bu ≈17,7A, MOSFET grubu içinde paylaştırılır (interleaving) ve her MOSFET ≈ 8,85A taşır. Böylece MOSFET’ler nominal kapasitesinin çok altında çalışır ve VRM serin kalır.
Maksimum Güç Tüketimi (PPT): ~88W
Gerekli Akım: ~60A - 80A arası sürekli akım.
Giriş Seviyesi / Minimum Kurulum: 4+2+1 veya 6+2+1 Faz (Her biri 50A olan Mosfetler)
İdeal Kurulum: 6+2+1 veya 8+2+1 Faz (50A+ Mosfetler)
Yorum: Bu işlemciler oldukça az güç tüketir. En ucuz A620 veya giriş seviyesi B650 anakartlar bile (VRM soğutucusu olmasa dahi, iyi bir kasa içi hava akışıyla) bu işlemcileri rahatlıkla besler ancak VRM soğutucusu olmayan modelleri tercih etmeyin ki sıcak yaz aylarında baygınlık geçirmesinler.
Maksimum Güç Tüketimi (PPT): ~140W - 162W
Gerekli Akım: ~100A - 140A arası sürekli akım.
Minimum Kurulum: 8+2+1 Faz (50A - 60A Mosfetler)
İdeal Kurulum: 10+2+1 veya 12+2+1 Faz (60A+ Mosfetler)
Yorum: Özellikle 7800X3D/9800X3D gibi oyun işlemcileri veya 105W TDP'li yeni nesil işlemciler için VRM üzerinde kesinlikle pasif soğutma bloğu (heatsink) olan orta segment bir B650 anakart seçilmelidir.
3. 170W TDP İşlemciler (Örn: Ryzen 9 7900X, Ryzen 9 7950X, Ryzen 9 9950X)
Maksimum Güç Tüketimi (PPT): ~230W (PBO/Hız aşırtma ile 250W+)
Gerekli Akım: ~160A - 200A+ sürekli akım.
Minimum Kurulum: 12+2+1 Faz (60A Mosfetler)
İdeal Kurulum: 14+2+1 veya daha fazlası (70A, 80A veya 90A DrMOS/SPS(Akıllı Güç Aşamaları))
Yorum: Bu işlemciler tam yükte (özellikle render veya ağır iş istasyonu yüklerinde) adeta bir canavara dönüşür. Bu seviye için kaliteli bir B650/E veya X670(E)/X870/X870E anakart şarttır. VRM'lerin yüksek ısıya ulaşmaması ve "thermal throttling" (ısıya bağlı frekans kısma) yapmaması için güçlü bir faz yapısı gerekir.
https://www.aosmd.com/sites/default/files/res/product_highlights/DrMOS-SPS-Product-Highlights_0.pdf
sayfa 3'e bakılırsa IMON(akım izleme) ve TMON(sıcaklık izleme) gibi ek özellikler geldiğinde SPS olur. Dijital PWM kontrolcüyle gerçek zamanlı sensör verilerini kullanır.
Bu yapı, güç katının daha verimli çalışmasını, sıcaklığın düşmesini ve akımın daha etkin kontrol edilmesini sağlar. Ek özelliklerde aşırı akım koruma, negatif akım koruma gibi ek korumalarda var. Daha detayları da vardır.
SPS özelliği; x670(e)-x870e'nin neredeyse tamamı, x870'in çoğunluğu ve b650-b850'nin bazı tepe modellerinde bulunuyor. Sadece MSI b650 orta modellerinde kullanmış.
Çok gerekli mi? Değil elbette.
Önemli mi? Saniyede 14 cigolayt veri kopyalamaktan daha önemli bana göre.
https://www.akakce.com/arama/?q=am5&s=2&f=1164559,1164563,1226092,1164561,1223069,1226085 (alternatif)
Hazır filtrenmiş, b650 ve üstü seriler seçili, fiyat artan sekilde sıralanmış.
Not: Bazı satıcıların fiyatları olmayabilir veya eklenmemiş/güncellenmemiş olabilir.
Bunu 3 sekme aç. İlki B650, ikinici B850, üçüncüsü ise fiyatı sıralamasına dahil olmuş X670(E)-X870/X870E serisi modellere bakmak için kullanılır.
Bilgi paylaşmak, anakart deneyimlerini eklemek isteyenler yazabilir.
Düzenlenmesini bıraktım. Öneride bulunan ya da model soran olursa değiştirebilirim.
< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi TimFoster -- 15 Temmuz 2026; 15:40:39 >