Kullanıcı Adı:
Şifre:
Bu konudaki kullanıcılar: 1 misafir
253
Cevap
2
Tıklama
15
Öne Çıkarma
Ryzen RAM Hız Aşırtma-Alt Zamanlama Ayarlama Rehberi(3200 Mhz)

N
nightsniffer
Konu Sahibi

11 ay (3674 mesaj)
Arkadaşlar selamlar,

Öncelikle fikir vermesi adına;

Bu rehberdeki zamanlama ayarlarını yaparak elde edebileceklerinizin bir kısmına buraya tıklayarak daha önce yaptığım Ryzen-Ram Hızı-FPS ilişkisini araştıran incelemeye ulaşarak bakabilirsiniz.

Oldukça uzun zamandır böyle bir rehber yazmak istiyordum. Öncelikle birkaç temel bilgi sağlayarak konuya başlamak istiyorum;

RAM kitlerinin içerisindeki bellek zarlarını üreten belli başlı bir takım üreticiler vardır, bunlar; Samsung, SK Hynix ve Micron.

Samsung; Piyasadaki yüksek kaliteli bellek kitlerinin tamamı Samsung'un B-die yani B tipi DRAM zarlarını kullanarak üretilmektedir. B-Die Ryzen işlemcilerdeki bellek kontrolcüsünün en sevdiği RAM tipidir. Bu bağlamda Ryzen sistem toplarken kesenin ağzını birazcık daha açıp B-die bir RAM almak çok daha makul, çünkü Ryzen işlemcilerde FPS değerleri bellek gecikme değerleriyle fazlasıyla ilişkili. Elinizdeki RAM'ın hangi üretici tarafından üretildiğini ve zar ismini öğrenmek için Taiphoon Burner programını indirebilirsiniz. B-die zarlardan oluşan RAM'ları aratmak adına şöyle bir site mevcut;
https://benzhaomin.github.io/bdiefinder/

B-die olduğu garanti olan RAM kitlerinin hızları ve ilgili CL değerleri şu şekilde olacaktır;

3600CL16-3466CL16-3600CL15-3466CL15-3200CL15-C3200CL14

SK Hynix; Piyasada orta şeker olarak satılan soğutuculu RAM'ların neredeyse tamamı SK Hynix'in MFR ve AFR tipi zarlarını kullanmakta. Bu bağlamda uygun fiyatlı ve güzel görünümlü bir RAM alayım dediğinizde elinizdeki RAM'da %99 ihtimalle SK Hynix'in MFR ya da AFR zarları bulunacaktır. Hynix AFR ve MFR birbirlerine benzer nitelikte olsa da AFR zarların Ryzen adına bir tık daha iyi olduğunu söyleyebiliriz. RAM'ınızın içerisindeki çipin hangi markaya ait olduğunu ve hangi zarı içerdiğini öğrenmek için yukarıda da söylediğim gibi Taiphoon Burner programını indirebilirsiniz.

Micron; Genelde soğutucusuz olarak satılan 2133 Mhz RAM'lar falan Micron bellek içeriyor. Micron bellek içeren bir RAM'ınız var ise, onu ikinci elde satıp B-Die tipi bir RAM'a geçmeyi tavsiye ediyorum.


Gelelim şimdi voltaj bilgilerine;

DDR4 RAM'lar soğutulabildikleri müddetçe 1,45V'a kadar hiçbir zarar görmüyor ancak belleğe verilen bu voltaj aynı zamanda işlemcinin bellek kontrolcüsünden de geçtiği için, işlemcinin bellek kontrolcüsünün degrade olması gibi bir ihtimal söz konusu. Bu sebeple ben 1,4V üzeri bir voltaj vermenizi çok tavsiye etmem. Bir şey mi olur? Olmaz. Ancak 6-7 sene sonra örneğin işlemciniz yüksek hızlı bir belleği çalıştıramaz hale gelebilir. Genelde BIOS'larda çok fazla voltaj ayarı olduğundan RAM OC'si için işimize yarayabilecek voltaj ayarlarına bakalım;

DRAM Voltage; Maksimum 1,45V'a kadar RAM için bir zararı yok. Ancak 1,45V ve üzeri DRAM voltage değerleriyle işlemcinizin bellek kontrolcüsünün ömrünü azaltma ihtimali mevcut. 1,42 civarı bir voltajı geçmemeye özen gösterin. İdeali de 1,4V. Ayrıca OC yaparken Dram Boot Voltage'nin manual girdiğiniz DRAM Voltage ile aynı olmasına özen gösterin.

SOC Voltage; 1,1V gibi bir voltaja kadar bellek stabilitenizi arttıracaktır. Ancak benim işlemcimde 1,08 civarı bir noktadan sonra stabiliteyi bozduğu dahi oluyor. SOC Voltage alanında fazla voltaj=Daha stabil çıkarımı yapamıyoruz. APU kullanmıyorsanız SOC Voltajı asla ve asla 1,1 üzeri vermenizi tavsiye etmiyorum. Bir işe yaramadığı gibi işlemcinin degrade olmasına ciddi oranda sebep olabilecek bir voltaj.

Az sonra vereceğim ayarları BIOS üzerinden DRAM Timings kısmından yapacaksınız. ASUS anakartlarda DRAM Timings'e girdiğiniz anda tek ekrandan bütün bu ayarları yapabiliyor olacaksınız. MSI'da DRAM Timings menüsünün alt menülerinin her biri bu ayarlarla dolu. Girdiğinizde bulacaksınız. Gigabyte ve ASRock anakartlarla oynama şansım olmadı. ASRock anakartlarda yanılmıyorsam Manual timings gibi bir şey seçip de zamanlama ayarlarına giriyordunuz. Gigabyte'ta pek bir şey görmedim. Ayrıca burada verilen ayarların büyük ihtimal çalışacak olsa da %100 ile çalışmasının garantili olmadığını düşünerek ayar yapmanızı da tavsiye ediyorum. PC'nin ekranı hiçbir şart altında gelmediğinde BIOS'u resetleyin. Bunun iki yolu var; Bazı anakartlarda tuş mevcut, bazılarında da CMOS Jumper ya da bir tornavida kullanarak BIOS resetlemeniz gerekebilir. BIOS nasıl resetlenir bunu internetten de araştırabilirsiniz. Ayrıca bir stabilite sorunuyla karşılaştığınızda yapmanız gereken şeyleri öncelik açısından sıralayacak olursak; 1-RZQ7-OFF-RZQ5 ile başladığınız ayarları önce RZG5-OFF-RZQ5 sonra da RZQ7-Dynamic Termination OFF(Tam böyle değildi ama OFF içeren tek seçenek var zaten)-RZQ4 şeklinde denemek, 2- Zamanlamaları kafanıza göre birazcık arttırmak 3-Voltajı bir tık daha arttırmak 4-Frekansı bir tık düşürmek(Örneğin 3144'e) Hadi geçelim ayarlara;

RAM'ınız Micron Zarı içeriyor ise;

DRAM Frequency: 3200
DRAM Voltage: 1,38V
SOC Voltage: 1,06V
tCL: 17
tRCDWR(Uzun ismi to Write ile biter): 17
tRCDRD(Uzun ismi to Read ile biter): 17
tRP: 17
tRAS: 36
tRC: 64
tRRDS: 6
tRRDL: 9
tFAW: 34
tWTRS: 4
tWTRL: 12
tWR: 20
TRCPage: 0
tRDRDSCL: 6
tWRWRSCL: 6
tRFC: 580
tCWL: 17
tRTP: 12
tRDWR: 7
tWRRD: 3
tWRWRSC: 1
tWRWRSD: 7
tWRWRDD: 7
tRDRDSC: 1
tRDRDSD: 5
tRDRDDD: 5
tCKE: 8
Geardown Mode: Enabled
Powerdown Mode: Disabled
CMD2T: 1T
ProcODT: 60 veya 53 OHM(İlk olarak 53 denemenizi tavsiye ederim, sorun yaşarsanız 60 yapın)
RTT NOM:RZQ/7
RTT WR: OFF
RTT Park: RZQ/5

RAM'ınız Hynix AFR Zarı içeriyor ise;

DRAM Frequency: 3200
DRAM Voltage: 1,38V
SOC Voltage: 1,06V
tCL: 16(Alternatif olarak biraz daha voltaj verip CAS 14 deneyebilirsiniz ancak muhtemelen stabil olmayacak)
tRCDWR(Uzun ismi to Write ile biter): 17
tRCDRD(Uzun ismi to Read ile biter): 17
tRP: 17
tRAS: 30
tRC: 40
tRRDS: 6
tRRDL: 9
tFAW: 34
tWTRS: 4
tWTRL: 12
tWR: 10
TRCPage: 0
tRDRDSCL: 2
tWRWRSCL: 2
tRFC: 430
tCWL: 16
tRTP: 12
tRDWR: 6
tWRRD: 3
tWRWRSC: 1
tWRWRSD: 7
tWRWRDD: 7
tRDRDSC: 1
tRDRDSD: 5
tRDRDDD: 5
tCKE: 8
Geardown Mode: Enabled
Powerdown Mode: Disabled
CMD2T: 1T
ProcODT: 60 veya 53 OHM(İlk olarak 53 denemenizi tavsiye ederim, sorun yaşarsanız 60 yapın)
RTT NOM:RZQ/7
RTT WR: OFF
RTT Park: RZQ/5

RAM'ınız HYNIX MFR Zar İçeriyorsa;

DRAM Frequency: 3200
DRAM Voltage: 1,38V
SOC Voltage: 1,06V
tCL: 16
tRCDWR(Uzun ismi to Write ile biter): 17
tRCDRD(Uzun ismi to Read ile biter): 17
tRP: 17
tRAS: 30
tRC: 56
tRRDS: 6
tRRDL: 9
tFAW: 34
tWTRS: 4
tWTRL: 12
tWR: 10
TRCPage: 0
tRDRDSCL: 5
tWRWRSCL: 5
tRFC: 470
tCWL: 16
tRTP: 12
tRDWR: 6
tWRRD: 3
tWRWRSC: 1
tWRWRSD: 7
tWRWRDD: 7
tRDRDSC: 1
tRDRDSD: 5
tRDRDDD: 5
tCKE: 8
Geardown Mode: Enabled
Powerdown Mode: Disabled
CMD2T: 1T
ProcODT: 60 veya 53 OHM(İlk olarak 53 denemenizi tavsiye ederim, sorun yaşarsanız 60 yapın)
RTT NOM:RZQ/7
RTT WR: OFF
RTT Park: RZQ/5

NOT: F/P ürünü olarak aldığım elimdek A-DATA 3000 16-18-18-36-55 RAMlar MFR zar olmasına rağmen hem MFR hem de AFR ayarları çalıştı. Hatta zamanlamaları daha da azaltabildim. Yani burada gördüğünüz değerlerden daha düşük zamanlama değerlerine de sahip olabilirsiniz.

RAM'ınız Samsung B-Die içeriyorsa;

DRAM Frequency: 3200
DRAM Voltage: 1,38V
SOC Voltage: 1,06V
tCL: 14
tRCDWR(Uzun ismi to Write ile biter): 14
tRCDRD(Uzun ismi to Read ile biter): 14
tRP: 14
tRAS: 28
tRC: 44
tRRDS: 6
tRRDL: 9
tFAW: 36
tWTRS: 4
tWTRL: 12
tWR: 10
TRCPage: 0
tRDRDSCL: 2
tWRWRSCL: 2
tRFC: 300
tCWL: 14
tRTP: 8
tRDWR: 6
tWRRD: 3
tWRWRSC: 1
tWRWRSD: 7
tWRWRDD: 7
tRDRDSC: 1
tRDRDSD: 5
tRDRDDD: 5
tCKE: 8
Geardown Mode: Enabled
Powerdown Mode: Disabled
CMD2T: 1T
ProcODT: 60 veya 53 OHM(İlk olarak 53 denemenizi tavsiye ederim, sorun yaşarsanız 60 yapın)
RTT NOM:RZQ/7
RTT WR: OFF
RTT Park: RZQ/5

RAM'ınızın silikon kalitesine göre Samsung B-Die ile en üstteki zamanlama ayarlarını; 12-12-12-12-26-38 gibi bir noktaya çekebilirsiniz. Bunun için biraz daha voltaj vermeniz gerekir muhtemelen ancak böyle bir RAM'ınız varken Ryzen ile alabileceğiniz her FPS'yi almış olursunuz. Değerler 2.nesil için de geçerlidir. Yalnızca ikinci nesilde 14-15-15-15-30-42 falan gibi ana zamanlamalar 1,42 falan gibi bir DDR4 voltajıyla iyi bir B-Die RAM'da 3466 Mhz görebilirsiniz. Öyle bir ayarlama yapmak da güzel olabilir. Ancak ben ne olursa olsun 3200 aşırı düşük gecikme değerlerine sahip bir RAM'ı hepsine tercih ederim.





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi nightsniffer -- 7 Haziran 2018; 16:25:30 >


T
teffek
11 ay (46 mesaj)
Bir çok kişinin merak ettiğini bir konuydu eline sağlık




İ
imfatalty
11 ay (361 mesaj)

N
nightsniffer
Konu Sahibi

11 ay (3674 mesaj)
Beğendiyseniz ne ala hocam. Uygulamanız dileğiyle.


Bu mesaja 1 cevap geldi.

Bu mesajda bahsedilenler: @imfatalty

S
sefa.elver
11 ay (112 mesaj)
Eline sağlık çok güzel bir konu ve çok faydali





< Bu ileti mobil sürüm kullanılarak atıldı >


İ
imfatalty
11 ay (361 mesaj)
Merhaba;
Uygulamaya geçmeden önce sizinle sistemi paylaşmak istedim;

Tavsiyenize göre haraket edeceğim.

Bahsettiğiniz program ile aldığım bellek bilgilerim;
< Resime gitmek için tıklayın >

Xmp Kapalı gecikmem;
< Resime gitmek için tıklayın >

Xmp açık gecikmem;
< Resime gitmek için tıklayın >

Dip not; İşlemcim şu anda imzadaki ile farklı.





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi imfatalty -- 7 Haziran 2018; 3:1:49 >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

Bu mesajda bahsedilenler: @nightsniffer

B
BalistikBomba
11 ay (1248 mesaj)
R5 1600
MSI X370 Gaming Pro Carbon 1.0G BIOS ile
G SKILL 3200C14D TRIDENTZ RGB RAM

Sadece Ram Voltajını 1,37
Soc Voltajını: 1.05
Ram frekansını elle: 3200Mhz seçtiğimde gayet stabil ve sorunsuz bir biçimde 3200Mhz'de boot edebiliyorum.
Geri kalan tüm ayarlarım:AUTO olduğu için sistem en iyi ayarları zaten kendisi seçiyor. Hızlar CL14 standartlarındadır.

Not: XMP'yi sorun çıkarabildiği için açmıyorum.





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi BalistikBomba -- 7 Haziran 2018; 5:27:3 >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

N
nightsniffer
Konu Sahibi

11 ay (3674 mesaj)
Hocam, micron bellekler çok az bulunuyor 3000 falan olarak o sebeple herhangi bir ayar paylaşamadım, şöyle deneyin lütfen;



DRAM Frequency: 3200

DRAM Voltage: 1,38V

SOC Voltage: 1,06V

tCL: 17

tRCDWR(Uzun ismi to Write ile biter): 17

tRCDRD(Uzun ismi to Read ile biter): 17

tRP: 17

tRAS: 36

tRC: 64

tRRDS: 6

tRRDL: 9

tFAW: 34

tWTRS: 4

tWTRL: 12

tWR: 20

TRCPage: 0

tRDRDSCL: 6

tWRWRSCL: 6

tRFC: 580

tCWL: 17

tRTP: 12

tRDWR: 7

tWRRD: 3

tWRWRSC: 1

tWRWRSD: 7

tWRWRDD: 7

tRDRDSC: 1

tRDRDSD: 5

tRDRDDD: 5

tCKE: 8

Geardown Mode: Enabled

Powerdown Mode: Disabled

CMD2T: 1T

ProcODT: 60 veya 53 OHM(İlk olarak 53 denemenizi tavsiye ederim, sorun yaşarsanız 60 yapın)

RTT NOM:RZQ/7

RTT WR: OFF

RTT Park: RZQ/5



Ayar çalışırsa önce CAS Latency'yi 16 yapın, sonra yine çalışırsa tRFC'yi 550'ye kadar çekmeyi deneyin.





< Bu ileti mobil sürüm kullanılarak atıldı >


Bu mesajda bahsedilenler: @imfatalty

N
nightsniffer
Konu Sahibi

11 ay (3674 mesaj)
Hocam autoda en iyi ayarları yapmaz. 3200cl14 Ramınızı verdiğim Samsung B Die ayarlara getirdiğinizde ciddi fark görürsünüz. Ayrıca verdiğim ayarları daha da azaltmanız da olası, bu durumda RAMlar stabil olacaktır. Çünkü piyasadaki en üst kalitedeki Samsung B Die Ramlardan biri.





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi nightsniffer -- 7 Haziran 2018; 17:53:49 >


Bu mesajda bahsedilenler: @BalistikBomba

O
onkuba
11 ay (3933 mesaj)
Farklı zamanlarda aldığım kingston hyper x fury ramlerden biri hynix diğeri micron çıktı. Ramlerin stok hızı 2400 Mhz. Sizce en fazla kaç mhz'e zorlamalıyım? Gecikme değerleri 15-15-15-35-55





< Bu ileti mini sürüm kullanılarak atıldı >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

N
nightsniffer
Konu Sahibi

11 ay (3674 mesaj)
Hocam paylaştığım Hynix MFR 3200 zamanlamalarıyla 3000 Mhz yapmayı deneyebilirsiniz. Muhtemelen çalışacaktır.


Bu mesaja 1 cevap geldi.

Bu mesajda bahsedilenler: @onkuba

A
Arranger.
11 ay (21750 mesaj)
Güzel konu elinize saglık




O
onkuba
11 ay (3933 mesaj)
quote:

Orijinalden alıntı: nightsniffer

Hocam paylaştığım Hynix MFR 3200 zamanlamalarıyla 3000 Mhz yapmayı deneyebilirsiniz. Muhtemelen çalışacaktır.
Yanıtınız için teşekkürler hocam. Sizce uzun vadede ram'e zararı olur mu bu işlemin? Bilgisayarım günde 15-16 saat çalışıyor.


Bu mesaja 1 cevap geldi.

N
nightsniffer
Konu Sahibi

11 ay (3674 mesaj)
Hiçbir zararı olmaz. 1,35V zaten XMP ile çalıştırırken verdiğiniz voltaj. Gönül rahatlığıyla kullanabilirsiniz.


Bu mesaja 1 cevap geldi.

Bu mesajda bahsedilenler: @onkuba

R
Rivalı Efsunger
11 ay (3049 mesaj)
hyperx fury lere oc yapamazmıyız böyle ? micron çipler var yalnız


Bu mesaja 1 cevap geldi.

N
nightsniffer
Konu Sahibi

11 ay (3674 mesaj)
Hocam ilk mesaja Micron için de ayar ekledim.




Bu mesajda bahsedilenler: @Rivalı Efsunger

O
onkuba
11 ay (3933 mesaj)
quote:

Orijinalden alıntı: nightsniffer

Hiçbir zararı olmaz. 1,35V zaten XMP ile çalıştırırken verdiğiniz voltaj. Gönül rahatlığıyla kullanabilirsiniz.
Hocam micron için verdiğiniz ayarları denedim. Sistem açılmadı mavi ekran verdi. 3000 mhz ve 2933 mhz'de denedim.





< Bu ileti mini sürüm kullanılarak atıldı >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

E
Elsa
11 ay (8944 mesaj)
quote:

Orijinalden alıntı: onkuba

Hocam micron için verdiğiniz ayarları denedim. Sistem açılmadı mavi ekran verdi. 3000 mhz ve 2933 mhz'de denedim.

Alıntıları Göster
Micron A die belleklerin 16-17-17.35-1T 1.37V'da subtimingleri ayarı gerekmeksizin stabil çalışması lazım Ryzen üzerinde. Soc voltajını çok düşük vermeyin.





< Bu ileti mini sürüm kullanılarak atıldı >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

O
onkuba
11 ay (3933 mesaj)
quote:

Orijinalden alıntı: Elsa

Micron A die belleklerin 16-17-17.35-1T 1.37V'da subtimingleri ayarı gerekmeksizin stabil çalışması lazım Ryzen üzerinde. Soc voltajını çok düşük vermeyin.

Alıntıları Göster
Çalışmıyor denedim. Soc voltajım 1.05





< Bu ileti mini sürüm kullanılarak atıldı >
Bu mesaja 2 cevap geldi.

N
nightsniffer
Konu Sahibi

11 ay (3674 mesaj)
2866 dener misin hocam. Bir de DRAM Voltage 1,4V verdiniz mi? DRAM Vboot Voltage 1,4V olarak ayarladınız mı? Özellikle Geardown Mode Enabled yaptınız mı? 1T yerine 2T yapmak da stabiliteyi arttıracaktır.





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi nightsniffer -- 7 Haziran 2018; 19:1:45 >
Bu mesaja 2 cevap geldi.

Bu mesajda bahsedilenler: @onkuba