Bu konudaki kullanıcılar: 2 misafir, 2 mobil kullanıcı
58
Cevap
3925
Tıklama
54
Öne Çıkarma
İnternette adil 'kısıtlama' nasıl yapılır? Çözüm önerileri...

K kontratak Konu Sahibi
5 yıl (1918 mesaj)
Daha önce "IPTV'de olmayan 'adil kullanım kotası' internette neden var?" konusu ile "adil kullanım kotası" isimli uygulamanın en önemli çelişkilerinden birini sorgulamış ve "%94 kısıtlanıyoruz!" konusu ile bu uygulamanın dengesizliğini vurgulamaya çalışmıştım. Bu konuda ise bir varsayımsal örnek üzerinden yola çıkarak dünyadaki adil ve dengeli uygulamaları da göz önünde bulundurarak birtakım çözüm önerileri sunacağım.

Toplam 10 adet internet kullanıcısı olan bir ülke olduğunu düşünelim. Bu ülkenin interneti ve internet kullanıcıları ilgili değişkenler şu şekilde olsun:

- Bu 10 kişinin 10'u da 100 Mbps hız sunan tarifeye abone.
- 2 kişi 24 saat hiç durmaksızın 100 Mbps kullanım yapıyor.
- 8 kişi sadece 20.00 - 00.00 arası internet kullanıyor.
- 20.00 - 00.00 arasında herkes tam kapasite kullanım yapmaya çalışıyor.
- Altyapı toplam maksimum 950 Mbps destekliyor.


Analiz:

- 20.00 - 00.00 arası yoğun saatler.
- 2 kullanıcı "yoğun kullanıcı" (heavy user).
- Yoğun saatler dışında da kullanım yapan 2 kullanıcı bu saatlerde tam 100 Mbps hız alabiliyor.
- Yoğun saatlerde kimse 100 Mbps alamıyor, eşit bölüştürüldüğünde kişi başına 95 Mbps düşüyor.


Sorun:


- Altyapı yetersiz.
- "Yoğun kullanıcılar" yurt dışı trafiği bakımından fazladan masrafa yol açıyorlar.
- Aşırı kullanım yapmayan kullanıcılar da yoğun saatlerde düşük hız alıyorlar.


Çözüm:

- Altyapıyı kuvvetlendir, yurt dışı çıkışlarının maliyetini azaltmak için peering anlaşmalarını çoğalt, veri merkezleri inşa et (ideal çözüm).
- "Yoğun kullanıcıların" hızlarını yoğun saatlerde 75 Mbps seviyesine düşür, bu sayede aşırı kullanım yapmayan diğer 8 kullanıcı 100 Mbps hızdan yararlanabilsin.
- "Yoğun kullanıcılar" toplam 2 TB'lık bir kullanımı geçtiklerinde sadece yoğun saatlerde olmak üzere hızlarını 25 Mbps seviyesine düşür.
- "Yoğun kullanıcılar" toplam 3 TB'lık bir kullanımı geçtiklerinde hızlarını ay boyu her saat 25 Mbps seviyesine sabitle.
- "Yoğun kullanıcılar" yoğun saatler dışında aşırı kullanımı bırakırlarsa 100 Mbps adında paket satma, 95 Mbps adında sat ve ücretini ona göre belirle veya sadece yoğun saatlerde aşırı kullanım yapanların hızlarına %50'yi aşmayacak şekilde müdahale et.



Varsayımsal bir örnek üzerinden giderek somut durumda çıkabilecek olası sorunlar için çözüm önerileri sunduk. Şimdi de dünyada uygulanan, "olumlu", "kabul edilebilir" ve "en kötü ihtimal" olarak nitelediğim üç örnekten bahsedelim:

Not: Virgin Media birkaç ay önce download için 30 Mbps ve üzeri hızlarda kısıtlama uygulamaktan vazgeçti. Virgin Media ile ilgili vereceğim ilk örnek 30 Mbps ve üzeri hızlar için uygulanan mevcut uygulamasına ve ikinci örnek ise bundan önceki uygulamasına ait.



Olumlu

Virgin Media (mevcut uygulama - 50 Mbps'lik paket için) - İngiltere


- Sadece upload için sadece yoğun saatlerde olmak üzere kısıtlama uygulanır.

Yoğun saatler: Hafta içi 16.00 - 23.00 | Hafta sonu 11.00 - 23.00

- Yoğun saatlerde 1 saat içerisinde 1 GB upload yapan kullanıcının upload hızı 1 saatliğine 1.5 Mbps'ye düşürülür.

- Yoğun saatlerde 2 saat içerisinde 1.4 GB upload yapan kullanıcının upload hızı 2 saatliğine 1 Mbps'ye düşürülür.

- ! - Bütün kısıtlamalar kullanılan paket hızı ile orantılıdır.




Kabul edilebilir

Virgin Media (eski uygulama - 50 Mbps'lik paket için) - İngiltere


- Sadece yoğun saatlerde yapılan kullanımlar için kısıtlama uygulanır.

Yoğun saatler: 10:00 - 15:00 ve 16:00 - 21:00

- Yoğun saatlerde 50 GB kullanım yapan kullanıcının download hızı,

* İlk ihlalde 2 saatliğine %30 düşürülür,

* İkinci ihlalde 2 saatliğine %40 düşürülür.

- ! - Bütün kısıtlamalar kullanılan paket hızı ile orantılıdır.



En kötü ihtimal

B.net (60 Mbps'lik paket için) - Hırvatistan

- Sadece yoğun saatlerde yapılan kullanımlar için kısıtlama uygulanır.

- Hesaplamalar 30 günlük bir periyot için yapılır, her 30 günün sonunda sıfırlanır.

Yoğun saatler: 18.00 - 00.00

- 30 günlük periyotta yoğun saatler içerisinde toplam 1.5 TB kullanım yapan kullanıcı uyarılır.

- 30 günlük periyotta yoğun saatler içerisinde toplam 2 TB kullanım yapan kullanıcı uyarılır ve download hızı sadece yoğun saatlerde olmak üzere 6 Mbps'ye düşürülür.

- ! - Bütün kısıtlamalar kullanılan paket hızı ile orantılıdır.





Görüldüğü gibi Virgin Media eski uygulamasında "olması gereken" değil ama nispeten "kabul edilebilir" bir yöntem izlerken, bundan dahi vazgeçerek 30 Mbps ve üzerindeki paketler için download kısıtlamasını tamamen kaldırdı ve sadece upload için makul diyebileceğimiz bir yoğun saat kısıtlaması ile devam etti. Hırvat B.net ise her yıl üst sınırın belirgin oranda artırıldığı bir "yoğun saat kısıtlaması" ile devam etmekte. Ancak ideal olan bu mudur? Hayır! Romanya'da, Bulgaristan'da ve daha birçok gelişmiş ve gelişmekte olan ülkede bizim "olumlu" dediğimiz kısıtlama uygulaması dahi yok.



Gelelim ülkemizdeki servis sağlayıcıların büyük çelişkilerine:

1

Bildiğiniz gibi Superonline "Turbo İndir", Türk Telekom "Roket" ve Türksat "Nitro" adı altında 100 Mbps hız ile 24 saatlik AKK'siz kullanım imkanı veren servisler sunmaktalar.

Bu servis Türk Telekom'da ayda en fazla bir defa ücretsiz olarak kullanılabilirken, Türksat'ta ayda 5 defaya mahsus olmak üzere kullanım başına 4 TL'ye, Superonline'da ise adet limiti olmaksızın kullanım başına 5 TL'ye bu servisten yararlanılabilmekte. Bu servisleri ilgili sağlayıcının fiber hizmetini kullanan herkes kullanabilmekte.


Bu servis maksimum fayda ile kullanıldığında, yani 24 saat boyunca 100 Mbps ile kullanım yapıldığında ortaya çıkan rakam şu olmakta:

100 x 60 x 60 x 24 Megabit = 1.08 Terabyte


Yani her ay faturamıza ek,

Superonline'da 5 TL,
Türksat'ta 4 TL karşılığında,
Türk Telekom'da ek ücret olmaksızın

1 TB'tan fazla kullanım yapabiliyoruz.


Peki bu 1 TB'ı neden bir güne sıkıştırmak zorundayız?

İnternetin kullanım amacı arşivcilik midir?

Neden istediğimiz zaman YouTube'dan 1080p videolar izleyemezken, bir gün içerisinde alelacele arşiv yapmak zorunda bırakılıyoruz?


İlgili servisler:
http://www.superonline.net/super-servisler/servisler/turbo-indir
https://bireysel.turktelekom.com.tr/evde-internet/web/servisler/sayfalar/roket.aspx
https://www.turksatkablo.com.tr/int-servisler-nitro.aspx



2

Superonline 00.00 - 06.00 arası, Türksat ise 00.00 - 09.00 arası yapılan kullanımların AKK hesabına dahil edilmediği bir "özellik" sunmaktalar. Superonline bunu 50 Mbps hızda özel bir paket olarak sunarken, Türksat ise ekstra servis şeklinde istenen pakete ek olarak 10 TL karşılığında satmakta.

Öncelikle Superonline'ı ele alalım:

Her gün 00.00 - 06.00 arası internetten maksimum şekilde yararlanılırsa, yani 6 saat aralıksız olarak 50 Mbps hızla kullanım yapıldığında bir ay sonunda ortaya çıkacak rakam şu:

50 x 60 x 60 x 6 x 30 Megabit = 4.05 Terabyte


Şimdi de Türksat'ı ele alalım:

50 Mbps'lik bir pakette 00.00 - 09.00 saatleri arası internetten her gün maksimum fayda sağlandığında ortaya çıkacak rakam:

50 x 60 x 60 x 6 x 30 Megabit = 6.08 Terabyte

Bu rakam 100 Mbps'lik paket için şu şekilde oluyor:

100 x 60 x 60 x 6 x 30 Megabit = 12.15 Terabyte


Bu durumda da akıllara gelen sorular aynı: Biz arşivci miyiz? İnternet arşiv yapmak için midir?


1 ve 2 numaralı çelişkileri topluca ele alalım:


Ayda 80 TL'ye 100 Mbps'lik pakete abone olan bir Türksat kullanıcısı düşünelim.

Bu kullanıcı "Uyku Yok" servisini ayda 10 TL'ye satın almış olsun.

Ayda 5 defa "Nitro" hizmetinden yararlansın (5 x 4 TL = 20 TL).

Ödeyeceği toplam ücret: 80 + 10 + 20 = 110 TL


Bu kullanıcının tam fayda ile bir ayda yapacağı kullanım şu şekilde olacaktır:

100 GB (AKK miktarı) + 12.15 TB (Uyku Yok) + 5 x 1.08 TB (Nitro) = 17.65 TB


Ayda 110 TL'ye 17.65 TB kullanım... Öte yandan yanlış kullanırsanız yandınız! 3 Mbps ile sürünürsünüz. Yeter ki iyi bir kullanıcı olun ve internetinizi gece yarısı kullanın! (Hatta Superonline'da gündüz kullanırsanız gece yarısı kullanma hakkınızı da elinizden alırız!)

Sonuç olarak görüyoruz ki ülkemizdeki servis sağlayıcıların kafalarındaki eşitlik şu şekilde:

İyi kullanıcı = Arşivci



İlgili servisler:
http://www.superonline.net/kampanyalar/fiber-kampanyalari/gece-kusu-kampanyasi
https://www.turksatkablo.com.tr/int-servisler-uykuyok.aspx



3

IPTV meselesi:https://forum.donanimhaber.com/m_105229292/tm.htm





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi kontratak -- 11 Ağustos 2016; 2:01:06 >


E extrabold
5 yıl (508 mesaj)





< Bu ileti mobil sürüm kullanılarak atıldı >


H Hümiyettin
5 yıl (11692 mesaj)
Güzel çözüm önerileri göstermişsiniz. Türkiye'de kullanıcıyı mağdur etmek umursanmadığı için sadece kendi çıkarlarını düşünerek karar veriyorlar.


Bu mesaja 1 cevap geldi.

L LGR9
5 yıl (2805 mesaj)
en kötü ihtimal bile bizim akk yanında güzel kalıyor. kısıtlama sadece ağır kullanıcılara yapılmalı bence. aylık kullanımı 750GB ve üstü olan kullanıcıların hızı yoğun saatlerde paket hızlarının %40'ına düşürülmeli bence. alt yapı daha sağlam hale getirildiğinde ise bu uygulama tamamen kalkmalı.





< Bu ileti 'DH Mobil Uygulama BETA'sından atıldı >


N NedStark2
5 yıl (629 mesaj)
Maalesef ki biz suan en kötü ihtimalle geçme çabası yaşıyoruz.





< Bu ileti tablet sürüm kullanılarak atıldı >


T TheHighLife
5 yıl (248 mesaj)




B Backspace7
5 yıl (3192 mesaj)
Böyle birşeyi bizim issler yaparsa devrim gibi bir karar olur herhalde. Bizde vatandaşın yararını düşünmek değilde şirketlerin ne şekilde daha a para harcayarak masrafsız daha cok para kazanırız derdinde olduklarından kısıtlamalar onlarında işine geliyor. Bence Telekom alt yapısını devlet kullandırtmalı hissedar sahiplerinin şirket yöneticileri buna karar vermemeleri. Sonuc olarak Telekom devletindir ve en kotu ihtimalle bakır sebeke suanki hissedarlık durumundan önce kurulduğu için şuanki yöneticiler bu alt yapıyı biz kurduk diyemez normalde. o yüzden devlet alt yapı için bir bedel belirtlemeli ve bu bedel karşılığında alt yapı Telekom dahil her firmaya tahsis edilmeli. alt yapını yatırımı içinde her firmadan belirlenecek bedel alınarak fiber alt yapı yatırımlarını devlet taşeron firmalara yaptırmalı. bu şekilde olmadığı zaman telekomcular çıkıp alt yapı benim kardeşim buraların ağası benim diyebiliyor.




G ghostweb
5 yıl (2084 mesaj)
ama adil kullanım kotası altyapı yetsin diye değil para kazanma amaçlı yapıldı onu atlamışsınız. bu önerilere gerek bile yok herkese 100 mbit sınırsız interneti çok ama çok rahat verebilirler. ama işlerine gelmiyor işte.




E EmuMaster
5 yıl (2344 mesaj)
Yine güzel bir konu emeğin için teşekkürler hocam.

Btk'ya görüş ve öneri olarak yolladım başlığı.




B Blindfire
5 yıl (6456 mesaj)
Faydalı konu gerçekten




M moonrow
5 yıl (176 mesaj)
Rez





< Bu ileti mini sürüm kullanılarak atıldı >


T Tekno moomce
5 yıl (2578 mesaj)
TTnet sadece cebini doldurmanı peşinde ogerin abisi de batakta iflasını açıkladı açıklayacak eli kulağında




E e_capkan
5 yıl (13678 mesaj)
temmuz ayının son haftası akk yoktu. akk yokken istatistik toplamıştır umarım.

akk kaldırmayı altyapı desteklemiyorsa .
en azından yoğun olmayan saatlerde akk olmamalı 00:00-08.00 saatleri arasında.
akk sonrası hızlar yarıya düşürülebilir.




K kontratak Konu Sahibi
5 yıl (1918 mesaj)
Çok sağolun.

Bu arada konuyu güncelledim, ülkemizdeki servis sağlayıcıların çelişkilerini de ele aldım.





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi kontratak -- 10 Ağustos 2016; 23:13:18 >


Bu mesajda bahsedilenler: @EmuMaster , @Blindfire , @Hümiyettin

M Muco
5 yıl (2559 mesaj)
Eline sağlık, bunları gözlerine sokmalıyız.





< Bu ileti mobil sürüm kullanılarak atıldı >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

K kontratak Konu Sahibi
5 yıl (1918 mesaj)
Çok sağolasın.




Bu mesajda bahsedilenler: @Muco

S Sanat Günesi
5 yıl (2533 mesaj)




Z zwanzig
5 yıl (7387 mesaj)
Çok güzel hazırlamışsınız.Elinize sağlık.


Bu mesaja 1 cevap geldi.

D Dovahkiin
5 yıl (10144 mesaj)
Eline sağlık. Özellikle şu 1 günlük boost hizmetlerinin bu kadar uçuk rakamlara ulaşabileceğini hiç fark etmemiştim.

Kesinlikle 3 mbit'e mahkum olmanın bahanesi olamaz!




L liaratsoni
5 yıl (2171 mesaj)
Elinize sağlık.Zaten biz tblarca kullanım yapmayacağız.Normal aileler en fazla 150gb,bizim gibi ps oyun pc oyun indirenler dizi film izleyenler ayda yapsa yapsa 1tb yapacak.O da en fazla.Öneriler güzel inşallah dikkate alınır.