Nükleer santralin işletmecisi Tokyo Elektrik Enerjisi Şirketi (TEPCO), 2011’deki büyük deprem ve tsunaminin ardından hasar gören santraldeki üçüncü reaktörden yakıt kalıntılarının tam ölçekli çıkarılmasına 2037’den önce başlanamayacağını açıkladı. Kaldırma işleminin daha önce 2030'ların başında başlaması planlanıyordu. Bu erteleme, Japon hükümetinin daha önce açıkladığı 2051 yılına kadar tam söküm hedefini riske atıyor.

Fukuşima’dan kötü haber geldi

Tepco, geçen yıl deneme amaçlı olarak 2 numaralı reaktörden enkaz çıkarmaya başladı ve şu ana kadar toplam yaklaşık 0,9 gram atık topladı. Temizliğin yaklaşık 21,5 trilyon yen (145 milyar dolar) maliyetinin olması bekleniyor.

Santralin söküm çalışmaları kapsamında bu yıl başlarında 22 metre uzunluğunda bir robot kol kullanılarak ilk yakıt örneği alınmıştı. Ancak bu girişim, sürecin ne kadar karmaşık ve zaman alıcı olduğunu da gözler önüne serdi.

Felaketten felaket doğdu

Felaketin ardından geniş çaplı tahliyeler yapılmış, çevre ciddi biçimde kontamine olmuştu. Japonya, santrali sökme sürecini 40 yıl içinde tamamlamayı hedeflemişti. Ancak yaşanan son gelişmeler sürecin uzayacağına işaret ediyor.

Fukuşima’daki süreci daha da karmaşık hale getiren bir diğer gelişme ise Pasifik’teki yeni sismik hareketlilik oldu. Rusya’nın Kamçatka Yarımadası açıklarında meydana gelen 8.8 büyüklüğündeki deprem, Japonya dahil birçok Pasifik ülkesi için tsunami uyarılarına yol açtı.

Ayrıca Bkz.1.6 milyon eve elektrik verecek dev rüzgar santralinin ilk türbin temeli kuruldu

Dalgaların 4 metreye kadar yükseldiği belirtilirken, Japonya hükümeti kıyı bölgelerindeki 133 belediyede yaklaşık 900.000 kişiyi tahliye etti. Aynı zamanda Fukuşima santralinde çalışan personel de tahliye edildi ve radyoaktif arıtılmış atık suyun okyanusa salımı geçici olarak durduruldu. Felaketten bu yana TEPCO, reaktörlerin yakıt çubuklarını soğutmak için su pompalıyor. Bu, santralin her gün 1.000'den fazla tankta depolanan ve 500'den fazla Olimpik yüzme havuzunu dolduracak kadar kirli su ürettiği anlamına geliyor.

Fukuşima felaketi üzerinden 14 yıl geçmiş olmasına rağmen, Japonya halen söküm ve temizlik sürecinin en zorlu aşamalarına bile başlayabilmiş değil. Şimdi erteleme kararının ardından, sadece nükleer kalıntılar değil, kamu güveni ve çevresel sürdürülebilirlik de uzun yıllar daha tehdit altında kalacak gibi görünüyor.