Bu konudaki kullanıcılar: 1 misafir, 1 mobil kullanıcı
38
Cevap
0
Tıklama
41
Öne Çıkarma
AV1 kodeği nedir? Ne kadar verimlilik sunuyor?

N northwood Konu Sahibi
geçen hafta (3254 mesaj)



İnternet kullanımının yaygınlaştığı pandemi döneminde dünyanın internet alt yapısı zor bir sınav veriyor. 2021 yılında veri trafiğinin %70’ini temsil edecek video içerikler, üreticilerin özellikle dikkatinin yoğunlaştığı bir alan. Hazır havalar da soğumuşken sıcacık çay/kahveniz hazırsa başlayalım.



 



Kodek nedir?



Öncelikle kısaca kodek tanımına göz atalım. 20. yüzyılın ortalarına kadar analog sinyalleri dijital hale dönüştüren aygıt tanımı teknolojinin gelişmesiyle analog sinyalleri depolanmak üzere dijital sinyale dönüştüren program/yazılım olarak güncellenmiş.



Kodeklerin temel amacı bu olsa da bugün kodek denilince akla ilk gelen sıkıştırma oluyor. Zira günümüzdeki çoğu kodek orijinal ses/görüntü verisini orijinale en yakın şekilde kayıplı bir şekilde sıkıştırıyor. Yazımıza konu olan AV1 de bu kayıplı kodeklerden birisi.



Neden yeni kodekler geliştiriliyor?



Her yeni video kodeği geliştirilirken temel amaç öncekilere kıyasla daha verimli bir yapı ortaya koyabilmek. Bu aynı bit hızında daha canlı/geniş renk skalası, yüksek kontrast ve gerçekçi siyahlar gibi kullanıcı deneyimini direkt etkileyebileceği gibi aynı/benzer kaliteyi daha düşük bit hızında elde etme manasına da geliyor.



 



 



İçerik sunan firmaların amacı haliyle hem kullanıcılara daha iyi bir deneyim sunmak hem de transfer edilen veriyi en verimli şekilde kullanabilmek olunca sürekli daha efektif kodekler geliştiriliyor. Burada kodeklerin lisans durumu da oldukça önemli bir paya sahip.



VP9'un yerini alan AV1'in çıkışı



Örneğin Google bir süredir kullandığı telifsiz VP9 kodeğiyle HEVC/H.265’e benzer kaliteyi yaklaşık %20 daha az verimli bir şekilde elde ediyor. Neticesinde ise H.265 için ödeyeceği yüksek lisans maliyetinden tasarruf edebiliyordu.





Özgür bir kodeğin küçük bütçeye sahip yapımcılar açısından önemi ise pazarın büyük oyunculara kıyasla daha bir önem arzediyor. AV1 gibi kodekler sayesinde içerik üreticiler arasında fırsat eşitliği de iyileştirilmiş olacak.



Birliğin üyeleri



Buna yönelik VP9’un yerini alan AV1 kodeği ise Allience for Open Media konsorsiyumu tarafından geliştirildi. Bu doğrultuda Amazon, Cisco, Google, Intel, Microsoft, Mozilla ve Netflix tarafından 1 Eylül 2015’te kurulan birliğin duyurusunun HEVC lisans ücretlerinin AVC/H.264’ün üzerine artışla geleceği haberinin üstüne gelmesi ise manidar.





Param var desen de alması güç



Üstelik HEVC'in önceki kodeklerin aksine birden fazla lisans sahibi grubun elinde olması nedeniyle bu gruplardan herhangi birinin karşı çıkması durumunda lisans satın alımı süreci baş ağrıtma potansiyeli taşıyor. Microsoft’tan bir yetkilinin açıklamasına göre AV1’in çıkış nedenlerinden birisi de lisans satın almanın güçlüğü.



 



AV1’in geliştirme sürecinde birliğin üyeleri daha önce kendi geliştirdiği projelerden esinlenmesi sonucunda kısa sürede, Nisan 2016’da ilk versiyon yayınlanabilmiş.





2017’de özellik dondurma aşamasına gelinmesine projenin kodlayıcı kısmının HEVC/H.265 ile eşleşecek seviyeye  ulaşması 2019 yılını bulmuş.



AV1 verimlilik başlığında neler sunuyor



İşin mutfağından tabakta gördüğümüz kısma geçelim. AV1 testlerinin kodeğin gelişim gösterdiği farklı zamanlarda yapılması ve kıstasların/materyallerin farklı olması nedeniyle rakamlar değişkenlik gösterse de sonuç değişmiyor.



 



Netflix’in 2017’de yaptığı testlere göre 720p’de AV1 VP9’dan %25 daha verimli. 2018’de Facebook’un gürültü oranına göre değerlendirdiği AV1, sırasıyla libvpx-vp9, H.264 yüksek profil ve H.264 ana profile göre %34 - %46.2 - %50.3’lük yüksek sıkıştırma oranı sunmuş.



Moscow State University’in 2017’deki geniş çaplı testini kazanan AV1 iken onu VP9 ve HEVC takip etmiş. AV1’in baz alındığı kıyasta aynı kalite için VP9 %31 daha fazla bit hızı gerektirirken HEVC kodeği ise %22 fazlasıyla eşleşebilmiş. Konsorsiyumun kurduğu grubun iddiasına göre AV1 HEVC’ten %30 daha verimli.



Gerçek hayat testleri



Bir test ekibinin denemelerine göre aynı bitrate değerinde AV1 yer yer daha keskin görseller sunarken renk kalitesinde de bir tık önde. Kıyaslamanın kaybedeni ise beklendiği üzere H.264 olmuş.





Farklı bitrate değerleri arasında kıyaslama yapıldığında ise 22 Mbps’lik AV1 kodekli aynı içeriğin HEVC ile kodlandığı 56 Mbps’lik senaryo ile benzer kalite sunduğu gözlemlenmiş.



 



Buraya kadar her şey güzel. Aynı bitrate’de daha etkileyici kalite ve lisans ücreti de yok. Her yeni standartın önündeki en büyük engel AV1 için de geçerli.



 Yazılım uyumu



Yazılım tarafında güncel Firefox, Chrome, Opera, Microsoft Edge ve VLC ile uyumlu olan kodek henüz sınırlı sayıdaki donanımla hızlandırılabiliyor.



Donanımsal hızlandırıcılar



Nvidia’nın RTX 3000 ailesi ve Intel’in Tiger Lake işlemcilerinin entegre grafik birimi tarafından işlemci üzerindeki yük alınarak yüksek çözünürlük ve bit hızındaki AV1 kodekli içerikler oynatılabiliyor.



AMD tarafında ise gelecek nesil RX 6000 kartlarının AV1 kodeği için donanımsal çözücüyle geleceği doğrulandı. Android cephesinde Mediatek dünyanın ilk AV1 için donanım hızlandırıcısını taşıyan akıllı telefon SoC’unu, Dimensity 1000 çözümünü 2019 yılında duyurdu.





Ayrıca Bkz.Windows 10'a AV1 için donanımsal hızlandırma desteği geldi



İçinde bulunduğumuz yıl ise LG 2020 yılı 8K TV’lerinde ve Samsung da 2020 yılı 8K QLED TV’lerinde AV1 kodeğinin donanımla hızlandırılacağını duyurdu.



VLC'nin dav1d çözücüsü eski sistemler için umut veriyor



Yazılım çözücü yani işlemci kullanıldığında AV1 kodekli içeriklerin kodlanma süresi bir hayli uzun.





İçerik tüketimi tarafında ise Ryzen/Haswell öncesi SSSE3 destekli işlemciler VLC’nin geliştirdiği açık kaynak kodlu dav1d çözücüsünün çoklu çekirdek kullanımındaki başarısı ve hafif yapısı sayesinde memnun edici sonuçlar ortaya koyabilse de yüksek bit hızına sahip 4K 10-bit içerikler için aynı şeyleri söylemek güç. Son olarak önümüzdeki dönemde RTX 3000 serisinden bir kartla kaynak kullanımına dair testler paylaşacağımızın müjdesini verelim.






Kaynak:https://research.mozilla.org/av1-media-codecs/
Kaynak:https://en.wikipedia.org/wiki/AV1#Quality_and_efficiency
Kaynak:https://www.androidauthority.com/av1-codec-1113318/
Kaynak:https://www.videolan.org/projects/dav1d.html
Kaynak:https://en.wikipedia.org/wiki/Codec

 Haberi Portalda Gör

En Çok Beğenilenler Tümü Tüm Yorumları Aç
Yazan arkadaşı tebrik ediyorum, emek verilmiş ve dolu bir içerik var.
Tabii iphone 12 haberleri kadar okunmaz, çünkü herkes ilk gün gidip 3'er 5er iphone 12 alacak.
Yoruma Git
rCoder - geçen hafta +50
Videolara Mesut çevik yerine northwood çıksın diyenler?
Elinize sağlık
Yoruma Git
saasc - geçen hafta +31

L Liquist
geçen hafta (23 mesaj)

S SEO19ProjectManager
geçen hafta (9742 mesaj)
editörler, hep yanlış soruları soruyor !
bu codek standartının dayatılmasıyla
zaten güncelleme desteği alamayan
kaç milyon alet çöpe gidecek !
sorusunun cevabı nedir !?

örnek android cihazlar topu topu 2 yıl yazılım güncellemesi alıyor.
bu %99.9 unun çöp olacak anlamına geliyor




_____________________________

Eski kullanıcı adı: SEO19



R RAIZEN
geçen hafta (334 mesaj)
İstedikleri kadar hızlı ve verimli çözümler sunsunlar, açık kaynaklı olmadıkça firmalar ve geliştiriciler açık kaynak kodlu H264'ten vazgeçmeyecek.





< Bu ileti DH mobil uygulamasından atıldı >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

R Red_devil33
geçen hafta (10950 mesaj)
Av1 codec in yaygınlaşması herdem baksan en az 10 yılı bulur. En basit örnek youtube yada netfilix av1 codex kullanmak için av1 codec destekli tv bilgisayar ve telefonların yaygınlaşmasını beklemeli .




R rCoder
geçen hafta (214 mesaj)
Yazan arkadaşı tebrik ediyorum, emek verilmiş ve dolu bir içerik var.
Tabii iphone 12 haberleri kadar okunmaz, çünkü herkes ilk gün gidip 3'er 5er iphone 12 alacak.




S saasc
geçen hafta (3372 mesaj)
Videolara Mesut çevik yerine northwood çıksın diyenler?
Elinize sağlık





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi saasc -- 15 Ekim 2020; 11:7:34 >


R rtsbora
geçen hafta (3155 mesaj)
Editöre tebrikler. D'de böyle haberler görmeye hasret kaldık.




C ckk
geçen hafta (185 mesaj)
Eski bilgisayarı YouTube kullanılsın diye ayağa kaldırdık ama Chrome güncel sürümlerindeki video çözücü güncellendiği için videolar izlenemez halde. H264+Opus idare eder dedim ama donanım desteklerinin gitmesi yüzünden elimizdeki cihazlar çöp oluyor. VP9 hayalken AV1 gelse ne olur.





< Bu ileti DH mobil uygulamasından atıldı >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

S SeniorGrandMaster
geçen hafta (33 mesaj)
Elimizdeki cihazlar çöp olacak. Yeni satılacak cihazlarda bile sadece donanımsal oynatma desteği olacağı yazıyor. 6. Nesil i7 cpu ve gtx 960m in h.265 desteğinin bile ilk versiyonunda olduğunu görünce donanım alırken çok dikkatedilmesi gereken bir husus olduğuna bunca yıldan sonra kanaat ettim. Dikkat edilmezse ne olur ? O çok güçlü zannettiginiz cihaziniz yeni nesil videoları oynatirken takıla takıla oynatır. Şu an h.265 ten yukarısına bu cihazlarla bulasmamak lazım. Yeni birşey alırken de dikkat etmek lazım. Şu anki donanimlarla Tv ler falan hiç oynatamaz ve iş yazılımla da zor çözülür.





< Bu ileti DH mobil uygulamasından atıldı >


F Furkooo85
geçen hafta (174 mesaj)
H.265 ücretleri öyleyse yeni gelecek olan H.266 kodeği bakalım ne olacak


Bu mesaja 1 cevap geldi.

M monacomen
geçen hafta (1436 mesaj)
Bu kodeklere ihtiyacın sebebi video ve görsel medyanın arşivlenmesi konusundaki fazlasıyla yer israfının önüne geçmek. Ama benim anlayamadığım da şu an 4K ve 5K konuşulurken bu tür çok yüksek içeriklerin ayrıca çok yüksek boyutları da biraz bana israf gibi geliyor, ama herkes öyle mi düşünüyor merak ediyorum? Bazı Youtube sayfalarında içerikte 4K olacak bir içerik yokken yani adamlar düz bir duvar önünde alelade konuşurken bile videoyu 4K yüklemesi bana garip geliyor. Her video 4K veya ileride 5K olmalı mı çok merak ediyorum.
Önemli Not: Soruyu Mesut Çevik'e ithaf etmiyor sadece örnek veriyorum, youtube'a bakarken ilk bu video çıktı karşıma özellikle seçmedim kendisini severek takip ediyorum:)

< Resime gitmek için tıklayın >





< Bu mesaj bu kişi tarafından değiştirildi monacomen -- 15 Ekim 2020; 12:10:24 >
Bu mesaja 1 cevap geldi.

K keynan
geçen hafta (13 mesaj)
Hocam, AV1'in referans yazılımları zaten özgür. Üstüne bir de patent derdi yok, yani başından beri tamamen özgür bir video standardı olarak düşünülüp yayınlandı. Hem H.264 ve H.265'den daha verimli, hem de ücret ödemek gerekmiyor.




Bu mesajda bahsedilenler: @RAIZEN

R RAIZEN
geçen hafta (334 mesaj)
O zaman benim bilgisizliğim, kusura bakmayın. Eğer bahsedildiği gibiyse umarım yeni standart AV1 olur çünkü hem tüketici hem de içerik üreticileri H264'ün güç talebinden çok çekiyor.





< Bu ileti DH mobil uygulamasından atıldı >


Bu mesajda bahsedilenler: @keynan

M Mr. Jingles
geçen hafta (17476 mesaj)
Güzel gelişme. H265’ten %22 verimli olması çok da büyük bir gelişim gibi durmuyor. H266 ise H265’ten %50 daha verimli. Dolayısıyla en yüksek kaliteyi en az boyutta H266’dan alabileceğiz demek oluyor bu.





< Bu ileti mini sürüm kullanılarak atıldı >


K keynan
geçen hafta (13 mesaj)
Daha kararlı referansı yayınlanmadı bile H.266'nın ki en azından yazılım desteği başlasın. Sadece gürültü yapıyorlar AV1 bütün pazarı kapmasın diye. Ama donanımsal desteği iki üç seneyi bulur. O zaman da herkes AV1'e geçmiş olacak ve AV2 çalışmaları da başlamış olacak. Yani bundan böyle MPEG'in işi çok zor özgür teknolojilere karşı. Bu ben demiyorum, MPEG'in kurucusu diyor:https://blog.chiariglione.org/a-crisis-the-causes-and-a-solution/




Bu mesajda bahsedilenler: @Furkooo85

K Kartal Göz
7 gün (12945 mesaj)
Güzel bir haber içeriği. Haber içeriği dediğin böyle olmalı.





< Bu ileti mobil sürüm kullanılarak atıldı >


R Reanimate
7 gün (4517 mesaj)
Benim ilgilendiğim esas nokta ne zaman yaygınlaşıcak yeni nesil ekran kartları bu kodeği destekleneceği söyleniyor elimizdeki donanımlar la çalışmıyacak ne cep telefonu nede ekran kartları Herhalde en az 3 sene sonra ciddi manada hayata girer piyasanın kabullenmesi nasıl olucak . Çok çok erken bu teknolojinin iyi mi kötümü demek için.




A agent1453
7 gün (534 mesaj)
Video da ses açık iken ses çıkmadı sizde çıkıyor mu?




Bu mesajda bahsedilenler: @Liquist